Lokale overheden behoren tot de grootste werkgevers in Nederland. Hun opleidingen, afdelingen en diensten zijn verspreid over honderden locaties in hun gemeente.

Door Walther Ploos van Amstel

Dagelijks worden die locaties bevoorraad met printerpapier, catering, onderhoudsproducten, schoonmaakartikelen, stoeptegels en heel veel meer. Dagelijks hebben die locaties ook nog eens omvangrijke afvalstromen. Dit leidt tot heel veel kleinschalig vervoer in steden en veel vrachtwagens en bestelbusjes aan de deur.

Duurzaam

Echt duurzaam is dit niet. Schone en duurzame steden zijn aantrekkelijk om in te wonen, te werken en te genieten en, niet in de laatste plaats, om in te investeren. Kan die bevoorrading niet slimmer en schoner door goederenstromen te bundelen bij leveranciers of stedelijke distributiecentra, ‘s nachts te bezorgen of over water te organiseren? Die bevoorrading zou toch vanzelfsprekend een integraal onderdeel van duurzaam en maatschappelijk verantwoord inkopen moeten zijn?

Vanzelfsprekend

Studenten van de Hogeschool van Amsterdam gingen voor hun opleiding City Logistics op onderzoek uit. Wat vanzelfsprekend lijkt, is dat absoluut niet. Ze kwamen er achter dan de inkoop bij gemeenten verdeeld was over meer dan 10.000 leveranciers door de vele lokale verwervers bij gemeenten.

Inkopers weten met ‘spend management’ precies wat ze inkopen, maar niet om welke volumes het gaat, voor welke specifieke locaties en waar er in de interne keten nog voorraadpunten zijn. Nagenoeg alle producten worden 'franco huis' (DDP) ingekocht. Dan is er ook geen inzicht in de transportkosten van de laatste meters de stad in. De goederenstroom van dienstenaanbieders als catering en schoonmaak is helemaal buiten beeld.

Stedelijke distributie

Stedelijke distributie begint bij slimme inkoop. Weet wat je inkoopt, in volume, en begrijp de transportkosten van de inkoopstromen. Kijk bij de inkoop nadrukkelijk naar de ‘cost to serve’ van inkoopcategorieën. Welke kosten en baten hangen samen met andere bevoorradingsconcepten? Breek de ‘franco huis’ voorwaarden open. Er is dringend behoefte aan een nieuwe Incoterm: ‘levering stadsdistributiecentrum’. Kijk met dienstenaanbieders goed naar hun aan- en afvoer van goederen.

Een slimmere en schonere stedelijke distributie is niet in grote stappen snel thuis. Inkopers zullen samen met de gebruikers van de producten en de leveranciers samen gaan zitten om een perfecte balans tussen inkoopprijs, handling, transport en voorraadkosten.

Dat lukt natuurlijk nooit met 10.000 leveranciers. Dat lukt wel met een select aantal strategische partners; less is more! Als inkoopstromen niet al eerder in de keten worden gebundeld, dan wordt het problematisch om de stromen naar de vele locaties later nog goed te regelen. Een slimme en schone stedelijke distributie in steden begint bij de inkoop van lokale overheden. 

Walther Ploos van Amstel is lector Citylogistiek aan de Hogeschool van Amsterdam. Volg Walther ook op Twitter.