Vaker stilstaan: een geweldige vooruitgang

Voor moeder natuur is het zo klaar als een klontje en in de topsport weten ze het allang: als je wilt groeien moet je op tijd rust nemen.

Door Peter van der Roest

Gek genoeg dringt deze logica op de werkvloer en in de politiek nog altijd niet door. Vreemd, want tijdig rust nemen betekent kosten besparen en vormt de blauwdruk voor duurzaam werken.

We werken te hard. Waarom? Omdat bijna iedereen het doet. En omdat we ertoe worden aangemoedigd door de overheid en door tegeltjeswijsheden als ‘rust roest’ en ‘stilstand is achteruitgang’. Het resultaat: te veel stress.

De kosten van dit verwrongen arbeidsethos rijzen de pan uit, al zoveel jaren dat het geen nieuws meer is. Volgens een schatting van TNO uit 2006 lijden in Nederland naar schatting 1,1 miljoen mensen aan stressgerelateerde aandoeningen en bedragen de totale jaarlijkse kosten van stress voor ondernemers en overheid zo’n 4 miljard euro per jaar.

Worden de kosten van stressgerelateerde hart- en vaatziekten in het plaatje meegenomen, dan lopen de totale kosten op tot ongeveer 6 miljard euro.

Echte duurzaamheid

Eind vorig jaar maakte CEO Ton Büchner van AkzoNobel bekend dat hij er zes weken tussenuit ging vanwege een burn-out. De multinational heeft het geweten. De beurskoers zakte meteen dramatisch.

Toch verdienen AkzoNobel en zijn topman lof voor het doorbreken van het taboe op rust nemen. Te lang doorbuffelen leiden tot een overmaat aan stress en vaak tot een burnout. Dat kost ons jaar in jaar uit miljarden euro’s. Onnodig.

Allo, allo, politiek Den Haag en ondernemend Nederland. Ontvangt u mij? Er kan bezuinigd worden! Graag zelfs, in dit geval. En die bezuiniging is meteen een investering in duurzaam werken.

Werkgevers, vergeet de trendy betekenis van die term en sta even stil bij het recept voor echte duurzaamheid – medewerkers gaan langer mee als u ze helpt op tijd rust te nemen en grenzen aan te geven.

Door een beetje te investeren in preventie bespaart u een boel op ziekte- en verzuimkosten. En uw mensen worden er gezonder en gelukkiger van. Dat leidt tot een hogere productiviteit. Leuker dan dit wordt het niet en veel makkelijker ook niet.

Aandachtgericht werken

Meditatie en mindfulness (aandachttraining) zijn bewezen effectieve manieren om mensen vertrouwd te maken met hun grenzen en ze te leren  zelf maatregelen te nemen als de werkdruk te hoog oploopt. Ze leiden tot mindfitness, concludeerde de Volkskrant al in 2008 op basis van wetenschappelijk onderzoek.

Inmiddels worden mindfulnessprogramma’s in ziekenhuizen en in de geestelijke gezondheidszorg veelvuldig ingezet bij uiteenlopende patiëntengroepen. Bij een groeiend aantal bedrijven en organisaties krijgen medewerkers tijd en ruimte om te mediteren.

Ook de neurowetenschap heeft zich de afgelopen jaren op mindfulness en meditatie gestort. De resultaten zijn helder: beide hebben een zeer positieve uitwerking op je hersenen. Ze bevorderen de geestelijke en fysieke gezondheid.

Aandachtgericht werken reduceert stress, voorkomt depressie en verkleint de kans op psychische overbelasting. Dat leidt tot lagere ziekte- en verzuimkosten. Hier past maar één conclusie: stilstaan is niet alleen vooruitgang, het is pure winst, in meerdere opzichten.

Peter van der Roest is mededirecteur van ZIN in werk en faciliteert verbinding, verdieping en vernieuwing in organisaties. Hij is werkzaam als bestuurs- en managementadviseur en coach. Peter is auteur van het boek ‘Mindful leidinggeven’

NUwerk

Tip de redactie