In de politiek stopt Nederland Distributieland klaarblijkelijk bij de grens. Een gemiste kans. 

Door Walther Ploos van Amstel

Nederland is vanwege haar ligging ‘veroordeeld’ tot Nederland Distributieland voor de overslag van bulk, zeecontainers en luchtvracht die via Nederland Europa binnen komen, en voor het succes van productiesectoren in Nederland zelf.

De haven van Rotterdam heeft ondanks de crisis een goed half jaar achter de rug met 3 procent groei.

Topsectoren

De Nederlandse economische motor draait op topsectoren als de voedingsmiddelenindustrie, agrarische sectoren, chemiebedrijven, bouwproducenten en de groothandel. Die zijn goed voor zo’n 4 miljoen banen. Die sectoren zijn afhankelijk van betrouwbaar en betaalbaar transport naar hun klanten.

Nu kunnen we nog tomaten, bloemen en plastic korreltjes aan klanten in heel Europa leveren. Wordt transport duurder, dan worden concurrerende productieregio’s aantrekkelijker en verliezen we hier werkgelegenheid.

Haagse agenda

Als we dan toch Nederland Distributieland willen zijn, laten we het dan vooral schoner, slimmer en met meer toegevoegde waarde doen. De topsector logistiek weet precies wat daarvoor nodig is.

Vindt Nederland Distributieland ook steun bij de politiek? Wat doen ze met de zwakke schakels in de infrastructuur en het belang van logistiek voor de andere topsectoren? Ik heb de verkiezingsprogramma’s van 6 grotere partijen op een rijtje gezet.

Topsectoren

De VVD, CDA, PvdA, SP en D66 willen het topsectorenbeleid voort zetten. Ze moedigen de samenwerking aan tussen overheid, onderzoek en ondernemers. De vele regels die de SP stelt aan ‘ondernemers’ en hun belastingplannen zijn geen stimulans voor ondernemerschap.

GroenLinks zet op langere termijn in op een duurzame industriële en economische ontwikkeling. Transport, distributie en grootschalige industrie horen daarin niet thuis. Een gewaagd standpunt. De PVV denk helemaal niet na over de topsectoren waarop Nederland trots moet zijn.

Helaas spreken de programma’s niet over Europese samenwerking met andere industrieregio’s waarmee onze topsectoren verbonden zijn. Die topsectoren stoppen toch niet bij de landsgrenzen? Die sectoren zijn Europees, en soms zelfs globaal georganiseerd.

Infrastructuur

Op Groen Links na zien alle partijen het belang van infrastructuur voor een gezonde economie. PVV en VVD stellen dat Schiphol en de Rotterdamse haven tot de wereldtop moeten blijven behoren.

De PVV is dolblij met elke meter asfalt die wordt aangelegd en gruwelt van de binnenvaart als Europese 'knettergekke CO2-maatregel'. Enige realiteitszin kan de PVV niet worden verweten.

De VVD wil blijven investeren in alle vormen van vervoer: over de weg, het water, het spoor en door de lucht. De VVD stelt 250 mln beschikbaar voor extra snelwegen daar waar ze hard nodig zijn.

Andere partijen, zoals SP, D66 en CDA, zetten bovendien in op het beter benutting van de infrastructuur met verkeersmanagement, intelligente transportsystemen, beprijzen of het scheiden van doorgaand en regionaal verkeer.

Vervuilter betaalt

De SP wil maatregelen voor een verantwoorde groei van het vervoer, maar ook voor een betere luchtkwaliteit en minder geluidoverlast. Door stillere voertuigen, een betere afscherming van wegen en spoorlijnen en door het stimuleren van het spoor en de binnenvaart. De vervuiler gaat betalen bij de SP. Als dit leidt tot hogere transportkosten dan wordt de internationale actieradius van de topsectoren kleiner.

Stedelijke distributie is helemaal van de landelijke agenda verdwenen. Dat is zorgelijk gezien de snelle verstedelijking in Nederland en de noodzaak van een betere luchtkwaliteit.

Gemiste kans

In de verkiezingsprogramma’s is er dus weinig verschil van mening over de noodzaak van investeren in, en beter benutten van, de infrastructuur en het belang van investeren in topsectoren (behalve bij Groen Links).

VVD, CDA, PvdA en D66 ontlopen elkaar niet zoveel. De SP en PVV diskwalificeren omdat ze niet snappen hoe onze open economie werkt.

De grens

Helaas spreken de programma’s niet over de noodzakelijke aansluiting op trans-Europese transportnetwerken over de weg, het spoor en het water. In de politiek stopt Nederland Distributieland klaarblijkelijk bij de grens; het beleid is local-for-local.

Dat is een gemiste kans. Er ontbreekt bij alle partijen een inspirerende visie op Europese samenwerking.

De vraag is natuurlijk wat er van al die mooie woorden overblijft als we volgende week naar de stembus zijn geweest. Geen enkele partij geeft aan waar de middelen voor innovatie en investeringen vandaan moeten komen. We wachten af…

Walther Ploos van Amstel is docent logistiek aan de Hogeschool van Amsterdam en supply chain expert bij TNO Mobiliteit en Logistiek. Volg Walther ook op Twitter.com/Delaatstemeter.