Maak de kapotte woningmarkt geleidelijk belastingvrij en stimuleer energiebesparing, betoogt vastgoedexpert Rob Keijzer. Dan wordt de huizenmarkt weer de motor van de economie.

Door Rob Keijzer

Veel organisaties uit de politiek en uit de vastgoedsector hebben de afgelopen jaren voorstellen voor een betere woningmarkt gelanceerd. Hun plannen hebben één gemeenschappelijk kenmerk: het zijn deeloplossingen, zonder een duidelijke overkoepelende visie.

Er is wel een sterke roep om een integrale aanpak van het probleem maar ik heb er nog geen alomvattende voorstellen aangetroffen. Zo was het plan dat 22 vooraanstaande economen eind vorig maand gezamenlijk presenteerden een verrijking voor de discussie, maar geeft het vooral oplossingen voor bancaire en fiscale vraagstukken.

Het gebrek aan een duidelijke visie wordt een groot gemis nu de samenleving het disfunctioneren van de woningmarkt steeds sterker gaat ervaren. Om bij te dragen aan een verstandige aanpak heeft mijn bureau besloten zelf zo’n visie te schrijven; ik licht het hier kort toe.

Stimuleren

Op een gezonde woningmarkt wordt gewoond, gebouwd, verhuisd, verkocht, verhuurd, gefinancierd, geïnvesteerd en verdiend. Een integraal plan dient al deze activiteiten te stimuleren. En er moet een ambitie achter schuilen die samenhang geeft. Onze ambitie is om een nieuwe basis te leggen waarin de woningmarkt weer een motor kan zijn voor de economie.

Onze visie steunt daarom op twee pijlers. Enerzijds moet de woningmarkt moet een normale, vrije markt worden zonder onnodige overheidsregulering.

Dat bevordert een verantwoorde prijsvorming en maakt het eenvoudiger voor bewoners om te verhuizen, of om te wisselen tussen koop en huur. Anderzijds moet zij tegemoet komen aan een van de belangrijkste behoeften die onze samenleving de komende decennia heeft: energie besparen.

Belastingvrij

Kern van het plan is dat de woningmarkt geleidelijk belastingvrij wordt gemaakt. Alle fiscale maatregelen, waaronder hypotheekrenteaftrek en overdrachtsbelasting, verdwijnen. Het geld dat per saldo vrijkomt wordt volledig gebruikt om de loonbelasting te verlagen.

Huizenbezitters gaan er dan per saldo op achteruit. Huurders gaan er op vooruit, maar profiteren daar niet van: verhuurders mogen hogere huren rekenen als woningen goed geïsoleerd zijn.

Daarmee wordt energiebesparing financierbaar, krijgt de bouwsector nieuwe kansen en gaat Nederland op weg naar een duurzamere toekomst. Alle huren worden marktconform, sociale huurwoningen verdwijnen. Wel komt er een inkomensvoordeel voor de laagste inkomens. Daarmee eindigt ook het scheefwonen.

Aanscherpen

Nu de woningmarkt is vastgelopen, zijn expliciete keuzes nodig. Ons plan maakt deze, maar bevat gelijktijdig ook voorstellen waar inmiddels een zekere consensus over is. Het is aan de vele belanghebbenden om de voors en tegens te overwegen en om suggesties te doen voor aanscherping of verbetering.

Ik ga graag in discussie over hoe de keuzes vertaald kunnen worden in concrete maatregelen. Maar wel graag vanuit een integrale kijk op de opgave. Want daar schoten tot nu toe de plannen tekort. Laat het debat nu echt beginnen!

Rob Keijzer is eigenaar van Honk, bureau voor projectontwikkeling en initiatiefnemer voor Spacemakers.nl, een nieuwssite voor vastgoedprofessionals. Volg hem op Twitter.com/robkeijzer.