AMSTERDAM - Door de negatieve verhalen in de pers slaan beleggers massaal op de vlucht. Irrationeel kuddegedrag. Met een beetje gezond verstand valt er op de beurs nog genoeg te halen.

Door Martine Hafkamp | Fintessa Vermogensbeheer, in samenwerking met Belegger.nl

Beleggers zijn onrustig. Ze kregen de afgelopen weken vooral veel negatief macro-economisch nieuws te verstouwen en het einde lijkt (nog) niet in zicht. Het vertrouwen in de politiek is tot een dieptepunt gedaald.

Veel mensen waren na twee goede beursjaren vergeten dat koersen niet alleen kunnen stijgen, maar ook dalen, al liggen bij nader inzien de koersdalingen uit 2008 en begin 2009 nog vers in het geheugen. De media doen eveneens een duit in het zakje en rukten zelfs uit om ‘live’ verslag te doen van de Zwarte Maandag, die niet kwam.

'Winstalarm'

Ieder nieuws of journaal op zowel radio als tv, elke actualiteitenrubriek en ieder dagblad besteedt aandacht aan de koersontwikkelingen op de beurs en speelt in op het negatieve onderbuikgevoel. Alsof iedere Nederlander zelf op de beurs actief is. Natuurlijk hebben we bijna allemaal met beleggen te maken, zij het maar indirect, omdat pensioenfondsen eveneens op de beurs actief zijn.

Maar toch… Een ‘winstwaarschuwing’ is een ‘winstalarm’ geworden. Een AEX die enkele procenten daalt wordt met veel bombarie gebracht, maar als de index eenzelfde percentage stijgt, staat deze ‘lichtjes in de plus’ en ‘mag het ook wel na de eerdere koersdalingen’. Het is de toon die de muziek maakt.

Onheilsprofeten

De welbekende onheilsprofeten worden weer van stal gehaald om hier conclusies aan te verbinden en het liefst de toekomst te duiden. Het is dan ook niet verwonderlijk dat uit een recente opiniepeiling naar voren kwam dat zeven op de tien Nederlanders zich, door de financiële crisis, zorgen maakt over hun toekomstige inkomen. Hoe moeilijk het soms ook is en hoe grillig de koersontwikkelingen op de financiële markten ook zijn, toch lijkt het me verstandig het gezonde verstand te blijven gebruiken.

Het idee van rationeel handelende beleggers en efficiënt werkende markten lijkt in theorie heel mooi, maar helaas is de praktijk weerbarstiger. Veel beleggers willen in tijden van onzekerheid, ongeacht de kwaliteit van de ondernemingen waarin is belegd, door dezelfde deur naar buiten.

Koersuitslagen

Dat kuddegedrag heeft soms enorme koersuitslagen tot gevolg. ‘Beter met z’n allen fout, dan in je eentje’, lijkt daar veelal het devies. De oorspronkelijke reden waarom men aan beleggen is begonnen, wordt rap overboord gezet. Ondanks het gebrek aan vertrouwen in de wereldeconomie in het algemeen en de Europese stabiliteit in het bijzonder, lijkt de spaarrekening weer een aantrekkelijk alternatief. Dat is bijzonder, want zijn het niet de banken die heel veel staatsobligaties van wankele Europese landen in de boeken hebben?

In de week na de afwaardering van de Amerikaanse kredietwaardigheid door Standard & Poor’s en de toenemende zorgen over de Europese schuldencrisis onttrokken beleggers massaal geld aan aandelenfondsen. Obligatiebeleggers daarentegen namen de downgrade ter kennisgeving en blijven Treasuries, de grootste obligatiemarkt ter wereld, als veilige haven gebruiken, veelal bij gebrek aan een alternatief. De goudprijs blijft ook maar stijgen, wat weer nieuwe toetreders aantrekt die op zoek zijn naar rendement.

Draaipunt

Niemand kan in de toekomst kijken en beurzen laten zich nu eenmaal niet voorspellen. Het verleden leert echter dat, hoe meer aandacht er in de media voor de beursmalaise is en hoe groter de kranten- en nieuwskoppen die daarover gaan, hoe dichter de markten bij een draaipunt zijn. Natuurlijk kan ik niet precies aangeven wanneer het zo ver is en, zoals ik vaker heb aangegeven, kijk ik niet alleen met een grote roze zonnebril op naar de wereld om mij heen.

Wel kan ik zeggen dat het verstandig is om te proberen de kudde te negeren en uw eigen plan te trekken. Niet voor niets luidt de beurswijsheid: ‘kopen van witte gezichten’. Iedere markt biedt weer nieuwe kansen. Maak onderscheid tussen landen en ondernemingen, spreid de risico’s en stuur bij waar nodig.

Parochie

Wellicht klinkt het als preken voor eigen parochie, maar dat is ook wat ik als vermogensbeheerder doe voor mijn klanten. Ik verdiep mij uitgebreid in de vooruitzichten van de bedrijven waar ik in zou willen investeren of in belegd heb. Dat is een belangrijk onderdeel van mijn werk.

Zolang de fundamenten in orde zijn en blijven en het dividend niet in gevaar komt, voel ik me met dergelijke beleggingen prettiger dan met in een investering in staatsobligaties. Aandelen zijn historisch gezien niet duur en daardoor kunnen kwaliteitsaandelen met een bewezen trackrecord relatief goedkoop worden gekocht.

Ik houd mijn verlanglijstje bij de hand!

Martine Hafkamp is algemeen directeur van Fintessa Vermogensbeheer. Zij won in 2008 de Gouden Stier voor de beursvrouw van het jaar. Volg Martine ook op Twitter. Auteur heeft privé geen positie in één van de genoemde aandelen, klanten van Fintessa evenmin.