Sproeien, snijden, branden: onkruid verwijderen kan op uiteenlopende manieren. Wat werkt het beste, en hoe zorg je ervoor dat de ongewenste plantjes wegblijven? NU.nl wint advies in bij deskundigen.

Hoewel je onkruid niet altijd als vijand hoeft te zien, kan het al snel onverzorgd overkomen. Hovenier Ben van Ooijen, directeur van De Tuinen van Appeltern, raadt daarom aan om je tuin regelmatig bij te houden.

"Wij proberen hier elke elfde of twaalfde dag onkruid weg te halen. Op die manier kun je een plantje wegplukken voordat het gaat zaaien. Dan is er niks aan de hand. Vergeet je één distel, die vervolgens bloemen maakt en zaadjes laat vallen, dan kun je er het volgende jaar honderden hebben."

Ook Thijs Magielse, bestuurslid van de Koninklijke Vereniging van Hoveniers en Groenvoorzieners (VHG), vertelt dat je veel onkruidproblemen kunt voorkomen.

"Bij de aanleg van een tuin gaat het vaak al fout. Met een goed ontwerp en mooie planten die de bodem bedekken, geef je onkruid weinig kans. Daarnaast gaan veel mensen voor straatwerk, omdat dat zogenaamd onderhoudsvriendelijk is. Maar in de praktijk ziet een gemiddelde plantenborder er verzorgder uit."

Onkruid verspreidt zich via de lucht

Paardenbloemen en klavertjes tussen de voegen zijn een bekende ergernis. "Mensen leggen dan nog weleens een worteldoek onder de bestrating", vertelt Van Ooijen. "Maar dat heeft eigenlijk weinig zin. Onkruidzaadjes waaien uit de lucht je voegen in. Als daar een klein beetje voeding en vocht zit, gaan ze gewoon kiemen."

Beter is het dus om te voorkomen dat die zaadjes daar überhaupt terechtkomen. "Bij een regenbui kunnen gronddeeltjes uit je border tussen de voegen spoelen", zegt Van Ooijen. "Het helpt daarom als je straatwerk net iets hoger ligt dan de tuinaarde. De plantjes die er nu al zitten, kun je het beste wegsteken. Op die manier haal je ook de hele wortel weg."

"Belangrijk is dat je bij het ontwerpen rekening houdt met het beheren van een tuin", vertelt Magielse. "Zorg dat je geen obstakels hebt bij het tegengaan van onkruid. De keuze voor een tegel of klinker bepaalt daarnaast hoeveel voeg je hebt. En hoe minder voeg, hoe minder last je van onkruid krijgt."

"Kies ook alleen voor bestrijdingsmiddelen als het echt niet anders kan", gaat de hovenier verder. "Wil je onkruid wegbranden, hou dan rekening met brandgevaar. Dat mag niet worden onderschat."

Als het straatwerk net iets hoger ligt dan de tuinaarde, spoelen onkruidzaden minder snel tussen de voegen.

Als het straatwerk net iets hoger ligt dan de tuinaarde, spoelen onkruidzaden minder snel tussen de voegen.
Als het straatwerk net iets hoger ligt dan de tuinaarde, spoelen onkruidzaden minder snel tussen de voegen.
Foto: Getty Images

Kokend water werkt goed tegen onkruid

Wil je weten hoe je een onkruidbrander veilig gebruikt, bekijk dan de tips die de brandweer online geeft. Magielse heeft intussen nog een beter idee.

"De professioneelste hoveniers gebruiken kokend water. Planten krijgen dan een soort shock, waardoor de wortel meestal ook in één keer uitput. Wij doen dat met een heetwatermachine, maar dat zijn dure apparaten die je bij een bouwmarkt meestal (nog) niet kunt huren. Een ouderwetse fluitketel werkt in principe ook prima."

Milieuvriendelijke oplossingen voor onkruid

Uiteraard zijn er ook tal van vloeistoffen te koop om onkruid mee uit te roeien. Toch zijn die lang niet allemaal even goed voor het milieu. "Veel middelen gebruiken in bepaalde mate nog een chemische samenstelling", vertelt Van Ooijen. "Dat moet je eigenlijk niet meer willen. Beter is om geraniumzuur te gebruiken, dat houdt de groei tegen. Het sproeien moet je wel een paar keer herhalen."

Smallere voegen kunnen een stuk helpen bij het tegengaan van onkruid, gaf Magielse al aan. Hij heeft daarbij nog een laatste tip. "Met voegmiddel van epoxy sluit je een voeg helemaal af. Dat maakt de groei van onkruid nagenoeg onmogelijk. Bij de aanleg van je tuin ben je dan misschien wel iets meer geld kwijt, maar het scheelt heel veel werk in de toekomst."