Het is najaar en dit betekent dat menige tuin vol zal liggen met herfstbladeren. Misschien heb je de neiging om alles bij elkaar te harken en weg te gooien, maar doe dat maar niet. Herfstbladeren zijn namelijk een belangrijke voedselbron voor de bodem.

Wie alle bladeren weghaalt, blaast daarmee het leven uit de tuin, zegt expert stadsnatuur Maarten Bruns van IVN Natuureducatie. "Alle blaadjes hebben een functie. Er leven allerlei nuttige insecten en andere beestjes die ontzettend belangrijk zijn voor een gezonde tuin", legt hij uit. "Merels scharrelen maar wat graag tussen de blaadjes op zoek naar lekkers, maar ook egels en padden zoeken er naar eten en beschutting."

Bladeren in de tuin werken als een soort compost. Naast het verbeteren van de grond werken blaadjes ook beschermend: de bladlaag zorgt voor bodembescherming. Als je alles wegharkt, droogt de grond uit door de zon die er ongehinderd op kan schijnen.

Bruns legt uit: "In de zomer schijnt de zon natuurlijk ook fel, maar dan heb je nog redelijk wat bedekking aan plantjes en andere bladeren. Ook heb je 's zomers vaak struiken die over de bodem heen hangen en die daarmee beschermen. Maar in het najaar zijn die planten weg en de struiken een stuk leger. Dan is het fijn als de bodem beschermd kan worden met de herfstbladeren."

Bladblazers zijn slecht voor mens en milieu

Het gazon heeft overigens wél licht en lucht nodig. Dus als daar bladeren op liggen, mogen ze eraf. Ook de paden wil je waarschijnlijk vrij van blad hebben. Maar wat je ook met je bladeren doet, Bruns adviseert nooit een bladblazer te gebruiken.

"Dat handige stuk gereedschap is eigenlijk overbodig voor de meeste particulieren en er kleven flink wat nadelen aan", legt hij uit. "Met name de benzinevarianten zorgen voor milieu- en gezondheidsproblemen. Die dingen stoten stikstofoxiden, fijnstof en koolmonoxide uit."

De meeste mensen zitten vast niet op een tuin vol bladeren te wachten of wel? "Het is maar net wat je perceptie is", zegt Lex van Wijk van Lex van Wijk Hoveniers.
"Vroeger wilde iedereen een opgeruimde tuin, nu weten we dat je ze beter kunt laten liggen. Het komt je tuin ten goede. En bovendien, je krijgt er iets anders voor terug. De bladeren verbeteren de biodiversiteit en daar zullen verschillende kleine dieren op afkomen."

“Bladeren verbeteren de biodiversiteit van je tuin en daar komen verschillende kleine dieren op af.”
Lex van Wijk

Er groeit minder onkruid als er bladeren liggen

Volgens Bruns maakt het ook niet uit of je van een strakke of wilde tuin houdt, in beide gevallen kun je de gevallen bladeren inzetten. "Mensen die een opgeruimd terras willen, kunnen de bladeren bij elkaar harken en ze in de borders gooien. Een vuistdikke laag beschermt de bodem. Een andere leuke bijkomstigheid: er groeit minder snel onkruid."

Als je van een wilde tuin houdt, kun je alles laten liggen. Goed nieuws voor luie mensen dus. Ligt er écht te veel blad in de tuin, dan raden de experts aan om zelf compost te maken. Dat doe je door de droge bladeren in een plastic zak te stoppen en ze goed aan te stampen. Prik een paar gaatjes in de zak en zet die een jaartje weg. Volgend jaar kun je de compost op de bodem leggen om die te beschermen en verbeteren.