Voor het CDA onder premier Balkenende was hij nog heilig: de hypotheekrenteaftrek. Maar nu de rente zo laag is, verliest hij zijn waarde én populariteit. Welke partijen willen in navolging van De Nederlandsche Bank dat de aftrekpost voor huiseigenaren sneller wordt afgebouwd?

Ruim 40 procent van de kiezers vindt het standpunt over de hypotheekrenteaftrek belangrijk bij zijn of haar stemkeuze, blijkt uit een peiling van Vereniging Eigen Huis onder ruim dertienhonderd mensen. Toch lijkt het een onderbelicht thema in deze campagnetijd.

De Nederlandsche Bank (DNB) kwam onlangs met een stevige oproep om de hypotheekrenteaftrek veel verder af te bouwen. Het belastingvoordeel stuwt de huizenprijzen, vergroot de schuld van Nederlanders en zorgt voor ongelijkheid tussen kopers en huurders in het vrije segment, zo stelt het adviesorgaan.

"Het valt op dat er steeds meer partijen zijn die de hypotheekrenteaftrek oneerlijk vinden", zegt Marga Lankreijer van Independer. "De kans is groot dat een nieuw kabinet de hypotheekrente verder afbouwt. Hoe dat er precies uit gaat zien, moet nog blijken. Het wordt nu al afgebouwd bij huiseigenaren die na 2013 hun woning hebben gekocht. Dat gaat vanzelf doordat ze moeten aflossen. Daarnaast wordt voor alle huiseigenaren, ook met een aflossingsvrije hypotheek, het percentage afgebouwd."

Die afbouw is een politieke keuze en stamt uit 2014, toen (bij hogere inkomens) nog 52 procent mocht worden afgetrokken. Het huidige kabinet heeft dat proces versneld en in 2023 is het percentage 37,05, gelijk aan de laagste loonschijf. Per saldo komt het erop neer dat dit jaar 8,8 miljard euro belastinggeld naar huiseigenaren gaat, gemiddeld zo'n 200 euro per maand per huishouden.

Wat willen de partijen?

VVD

  • ​Hypotheekrenteaftrek geleidelijk afbouwen
  • Hypotheekrenteaftrek niet volledig afschaffen
  • Opbrengst gebruiken voor verlaging van de inkomstenbelasting

PVV

  • ​Hypotheekrenteaftrek niet afbouwen of afschaffen

CDA

  • ​Hypotheekrenteaftrek stapsgewijs afbouwen
  • Hypotheekrenteaftrek niet volledig afschaffen
  • Opbrengst gebruiken voor verlaging van het eigenwoningforfait

D66

  • ​Hypotheekrenteaftrek versneld afbouwen
  • Hypotheekrenteaftrek volledig afschaffen
  • Versoepeling van harde hypotheekvoorwaarden, zodat maandlasten lager worden

SP

  • ​Hypotheekrenteaftrek versneld afbouwen voor hypotheken boven 350.000 euro

PvdA

  • Hypotheekrenteaftrek langzaam afbouwen
  • Opbrengst gebruiken voor verlaging van het eigenwoningforfait ​

Voor een overzicht van alle partijen, kijk op Independer.nl.

CDA en PvdA wil dat de afbouw van de renteaftrek terechtkomt bij huizenbezitters die veel aan eigenwoningforfait betalen.

Het eigenwoningforfait is het bedrag dat je bij je belastbare inkomen moet optellen als je een eigen woning hebt. Doordat de af te trekken rente steeds minder wordt voor huiseigenaren die na 2013 hebben gekocht, wordt het saldo positief en betaal je dus inkomstenbelasting over het huis.

GroenLinks wil het eigenwoningforfait afschaffen. De SGP wil de renteaftrek in twintig jaar tijd afschaffen en in ruil daarvoor de overdrachtsbelasting afschaffen. De huidige coalitie van VVD-CDA-D66-ChristenUnie heeft de overdrachtsbelasting afgeschaft voor kopers onder de 35 jaar, vanaf 1 april alleen voor huizen onder de 4 ton.

Vereniging Eigen Huis heeft bij de partijen nog doorgevraagd over wat ze precies willen met de hypotheekrenteaftrek en andere belastingvoordelen voor huiseigenaren.