Je woon- of werkruimte heb je niet altijd voor het kiezen. Zeker met de krapte op de huizenmarkt moeten mensen vaker en langer in een kleinere woning blijven. Hoe zorg je ervoor dat de muren niet op af je komen en welke effecten hebben licht, kleur en planten op je stemming? NU.nl praat hierover met twee deskundigen.

Wie even zoekt, zal online al verschillende tips vinden om kleine kamers groter te laten lijken. Denk aan multifunctionele meubels, zoals een bedbank of een uitschuifbare eettafel. Ook lichte kleuren en zwevende elementen kunnen een gevoel van ruimtelijkheid geven. Maar niet ieder probleem is zomaar opgelost.

'Probeer verschillende ruimtes te creëren'

Een naar gevoel kan bij iedere ruimte ontstaan, ongeacht de grootte, vertelt interieurarchitect en omgevingspsycholoog Susanne Colenberg. "Je omgeving moet jou kunnen ondersteunen in wat je wil doen. Je hebt een bepaald doel, zoals ontspannen of werken. Als dat niet lukt, wordt het vervelend."

In een klein appartement gaan die doelen sneller door elkaar lopen, beaamt Colenberg. Als ontwerper deed ze eerder al ervaring op met zulke woningen. "Als je de mogelijkheid hebt, kun je proberen om binnen zo'n appartement toch verschillende ruimtes te creëren", zegt ze. "Met een kleine afscherming heb je je vrijetijdsbesteding net even op een andere plek dan je werk."

Meer zuurstof betekent een betere concentratie en meer zonlicht zorgt voor een betere stemming en slaapritme. Een dagelijkse wandeling is dus sowieso een goed idee. Daarbovenop kun je die buitensfeer ook naar binnen halen, vertelt omgevingspsycholoog Max Weghorst. Denk daarbij aan genoeg daglicht en ventilatie, maar ook aan stukjes natuur.

Stressvermindering door posters of planten

"Ik heb zelf veel grote planten in huis", vertelt Weghorst. "Maar je moet je natuurlijk wel realiseren dat dat ook weer ruimte opslokt. Voor een klein appartement zou je wat dat betreft ook kunnen kijken naar een vervanging. Prints van natuurbeelden kunnen al verschil maken."

De omgevingsdeskundige merkt op dat er verschillende onderzoeken zijn gedaan naar de stressverminderende werking van dat soort afbeeldingen, zoals die van de Vrije Universiteit (VU) en de Texas A&M University. "Alleen het kijken naar die beelden blijkt al stressherstellend te kunnen werken", aldus Weghorst. "Een poster van een mooi uitzicht kan dat opgesloten gevoel dus ook al verminderen."

“Het prettigst is als de vloer naar verhouding het donkerst is, met een overgang naar een lichtere wand en een nog lichter plafond.”
Susanne Colenberg, ontwerper

Zowel Weghorst als Colenberg bevestigt dat lichte kleuren belangrijk zijn om meer ruimtelijkheid te krijgen. "Neem geen donker plafond", adviseert Colenberg als ontwerper. "Het prettigst is als de vloer naar verhouding het donkerst is, met een overgang naar een lichtere wand en een nog lichter plafond. Dat is een natuurlijke verhouding waar we als mensen het meest vertrouwd mee zijn."

Wie een woning groter wil laten ogen, moet ook weer niet doorslaan in witte tinten. Te veel daarvan zorgt optisch voor minder diepte en kan een onprettig steriele uitstraling geven. Grote opbergkasten kunnen daarnaast prettig lijken, maar ook daar moet een balans worden gevonden.

"Zorg dat je de buitencontouren van de ruimte blijft zien", adviseert Colenberg. "Bouw niet elk hoekje helemaal vol, en gebruik geen kasten die van de vloer tot het plafond lopen. Zo hou je altijd een ankerpunt voor de grootte van je ruimte."