Met het korten van de dagen zal de explosieve groei van planten na 21 juni snel afnemen. Hét moment dat bepaalde tuinklussen uitgevoerd kunnen worden, zoals het snoeien van hagen en zaaien van groenten en bloemen. Vtwonen geeft tips.

Kortere dagen, minder groei

21 juni is het begin van de astronomische zomer en de langste dag van het jaar. Althans, dat houden in Nederland aan, want de exacte datum waarop de zonnewende plaatsvindt, is ook wel eens enkele dagen voor of een dag na de 21e. Voor je tuinplanning maakt het echter weinig verschil. De tuinklussen die je kunt uitvoeren rond de zomerse zonnewende vallen of staan niet met een paar dagen.

De dagen worden weer korter en als reactie hierop reageren veel planten door zich op de bloemvorming voor te bereiden. De explosieve groei die je in het voorjaar zag, begint na de langste dag weer sterk af te nemen. Door hier slim op in te spelen, haal je met minder inspanning meer resultaat uit je planten.

Tuingereedschap voor je moestuin. (Foto: Sjoerd Eickmans, Liza Wassenaar)

Hagen snoeien

Wie al in mei zijn hagen heeft gesnoeid, ziet ze nu alweer bossiger worden. Niet zo’n punt als snoeien je grootste hobby is, maar voor wie zich liever beperkt tot zo min mogelijk moeite, is het slimmer om de klus te bewaren voor rond de langste dag. Hagen zoals Taxus, Buxus en coniferen die nu grondig worden terug geknipt, zullen goed herstellen en enkel nog wat aangroeien in de zomermaanden. Je kunt het dan bij deze jaarlijkse snoeibeurt houden. Al doet een snoeirondje in september nog wel wonderen voor een strak winterbeeld van je haag.

Tip

  • Kies een bewolkte dag uit om te snoeien, zo voorkom je brandwonden aan het blad.

Vroegbloeiers terugknippen

Voorjaarsbloeiende vaste planten die voor de langste dag al (zo goed als) uitgebloeid zijn, kunnen op dit moment tot vlak boven de grond worden terug geknipt. Al snel zullen ze weer fris uitlopen en met een beetje geluk zullen ze zelfs voor een tweede keer in bloei komen.

Veel planten zien er na de bloei wat slordig uit en kunnen een enorme opleving krijgen van een knipbeurt rond de langste dag. Ook planten die met ziektes zoals meeldauw te maken hebben, krijgen op deze manier de kans voor een nieuwe start. Vaste planten die hiervoor in aanmerking komen zijn onder meer longkruid (Pulmonaria), vrouwenmantel (Alchemilla mollis), salie (Salvia), ridderspoor (Delphinium), ooievaarsbek (Geranium).

Ook planten die pas in de vroege zomer zijn uitgebloeid, zoals kattenkruid (Nepeta), kunnen een tweede bloei geven wanneer je ze dan nog terugknipt.

Tip

  • Snoeien is een ideale klus om voor je vakantie uit te voeren: de kortgewiekte plant kan zonder blad met minder water door en staat er bovendien weer mooi bij als jij terugkomt.   

Groenten zaaien

Door te oogsten wat we in het voorjaar gezaaid hebben, ontstaan er steeds meer lege plekken in de moestuin. Een doorn in het oog voor de moestuinier, want waar ruimte is, moet gezaaid worden!

Snelle groeiers zoals radijs, rucola en venkel kunnen nog tot heel lang na de langste dag gezaaid en geoogst worden en lenen zich perfect als opvullers. Maar er zijn ook moestuinplanten die er baat bij hebben om pas na de langste dag gezaaid te worden. Denk maar aan andijvie en spinazie, die bij de afnemende dagen minder de neiging hebben om door te schieten. Koolraap zaai je rond de langste dag om zo de eerste vlucht van de koolvlieg te vermijden, waar het gewas erg gevoelig voor is. Knolvenkel kun je wel vroeger zaaien maar geeft pas echte mooie, dikke knollen wanneer je wacht met zaaien tot na de langste dag.

Tip

  • Meng wat compost door je moestuin voordat je voor een tweede zaaironde gaat.

Tweejarige planten zaaien

In tegenstelling tot eenjarige planten, zaai je winterharde tweejarigen het ene jaar, terwijl ze het volgende jaar pas zullen bloeien. Voorbeelden hiervan zijn viooltjes, bepaalde anjers, damastbloem, vergeet-mij-nietjes, duizendschoon, muurbloem en vingerhoedskruid. Omdat sommige van deze tweejarigen de neiging hebben om vlak voor de vorst al in bloei te komen, kun je bij twijfel beter pas in de maand juli zaaien. De plant sterft na de bloei namelijk af en dat zou wel erg zonde zijn na zo’n kortstondige bloei.

Tip

  • Tweejarige planten kunnen het beste worden voorgezaaid in potjes en naar de volle grond verplant worden in september, als de tuingrond nog warm is.