Van een kooroptreden tot een workshop bloemschikken en van dansles tot een uitje op de tandem: het is zomaar een greep uit de uitgebreide activiteitenkalender van een verzorgingstehuis. Hoe belangrijk zijn die activiteiten voor het welzijn van ouderen?

De tijd van dinsdagmiddag sjoelen in het bejaardenhuis terwijl je met wat kleine beperkingen kampt, is voorbij. "Het beleid van de overheid is om mensen zo lang mogelijk thuis te laten wonen", vertelt ouderenpsycholoog en theatermaker Sarah Blom.

Maar daar wordt niet iedereen gelukkig van, zo blijkt uit cijfers van het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP). Veel ouderen vereenzamen. Een plek in het verzorgingstehuis lijkt daarom zo gek nog niet.

Wanneer kom je in aanmerking voor het verzorgingstehuis?

  • Als ouderen niet meer zelfstandig kunnen wonen, bijvoorbeeld door ziekte, ouderdom of een handicap, wordt een indicatie opgevraagd bij het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ). Het CIZ onderzoekt en besluit of iemand in aanmerking komt voor een plek in een tehuis.

Oud, maar niet afgedaan

Of het nu gaat om zeer hulpbehoevende ouderen of mensen die nog zelfstandig thuis kunnen wonen, één ding hebben ze volgens Blom gemeen: "Ze willen het gevoel hebben dat hun leven nog zin heeft. Ze zijn misschien oud, maar niet afgedaan."

Blom benadrukt dat sociale contacten onmisbaar zijn. Meedoen aan activiteiten, bijvoorbeeld in een verzorgingstehuis, is volgens haar daarom van groot belang. "Voor je hersenen geldt: use it or lose it. Doe je niets meer, dan is de achteruitgang groter."

De meest voorkomende activiteiten in verpleeghuizen

  • spelletjes, zoals bingo, sjoelen en kaarten
  • beweging, zoals wandelen, gymnastiek en dansen
  • creatieve bezigheden, zoals zingen, bloemschikken en schilderen
  • uitjes, zoals naar de plaatselijke markt of dierentuin

Analyse door ZorgkaartNederland.

Juist kleine, dagelijkse dingen geven een fijn gevoel

Ingrid van Delft is manager Wonen, Welzijn en Zorg bij ouderenzorgorganisatie Driezorg in Zwolle. Ze vertelt dat er hard gewerkt wordt om de bewoners van het verzorgingstehuis, die 24 uur per dag zorg nodig hebben, zich thuis te laten voelen.

Dat begint al bij het interieur. Van de gordijnen tot de lampen. "Overal denk je over na. Sommige afdelingen hebben een huiskamer waar bewoners samen kunnen ontbijten, koffiedrinken of een spelletje spelen. Belangrijk uitgangspunt voor ons daarbij is dat wij te gast zijn bij onze bewoners."

“De geur van een gebakken appeltaart brengt herinneringen naar boven.”
Ingrid van Delft, ouderenzorgorganisatie Driezorg

Die huiskamersetting blijkt ook belangrijk voor familieleden. Van Delft: "Kinderen die hun demente ouder bezoeken, krijgen soms moeilijk contact. Door in de gemeenschappelijke keuken een taart te bakken, kan een bewoner meegenieten."

Volgens Blom zijn het juist die kleine, dagelijkse dingen die iemand een fijn gevoel geven. "De geur van een gebakken appeltaart brengt herinneringen naar boven. Maar ook je eigen gezicht al kunnen wassen tijdens de ochtendzorg is een belangrijke activiteit. Het gaat erom dat je jezelf als mens kunt blijven ervaren."

Veel dingen zijn voor ouderen niet meer zo vanzelfsprekend

Veel verzorgingstehuizen hebben ook gemeenschappelijke ruimtes waar ouderen uit de buurt kunnen binnenlopen. Hier kunnen ze deelnemen aan activiteiten zoals bingo, een workshop bloemschikken, dansles of een spelletjesavond.

Van Delft: "Mensen die hier of in de wijk wonen, komen samen in het Grand Café of bezoeken in de theaterruimte de kerkdienst. Soms geven studenten van een sportopleiding bewegingsles en een andere keer gaan we op pad met duofietsen." Hoewel dat vanzelfsprekend klinkt, is dat volgens Van Delft zeker niet voor alle ouderen het geval.

Dat de activiteiten goed gewaardeerd worden, blijkt volgens Van Delft wel als er een geannuleerd moet worden. "Soms is een vrijwilliger ziek en lukt het niet om op tijd vervanging te regelen. Er heerst dan echt teleurstelling. Daaruit blijkt wel hoeveel waarde ze aan de activiteiten ontlenen."

Ouderen doen mee aan de fitgym in woonzorgcentrum De Kievitsbloem in Zwolle.