Heelal bevat meer calcium dan gedacht

NOORDWIJK - Het heelal bevat anderhalf keer zoveel calcium als sterrenkundigen tot nu aannamen. Tot deze conclusie komt astronoom Jelle de Plaa van het Nederlands onderzoeksinstituut voor de ruimte SRON op basis van waarnemingen met de ruimtetelescoop XMM-Newton van de Europese ruimtevaartorganisatie ESA.

De waarnemingen brachten De Plaa tot nieuwe inzichten over de ontstaansgeschiedenis van de elementaire bouwstenen van de kosmos. Daarin spelen supernova-explosies (spectaculaire uiteenbarstingen van sterren) een cruciale rol.

Alle atomen waaruit de wereld is opgebouwd, zijn geproduceerd in het binnenste van sterren. Reusachtige supernova-explosies blazen die elementen het heelal in, waar zij mogelijk als bouwstenen voor nieuwe sterren en planeten en zelfs voor het leven dienen. Hoe die elementen ontstaan, hoe ze over het heelal verdeeld zijn en waarom dat zo is, is sterrenkundigen nog steeds onduidelijk.

De Plaa zegt dat veel antwoorden in ver weg gelegen clusters van honderden melkwegstelsels te vinden zijn. Die stelsels op hun beurt bevatten miljarden sterren en zijn ingebed in een enorme wolk heet gas, die als een soort smog in het cluster hangt.

De Plaa bepaalde in 22 clusters de hoeveelheden zuurstof, neon, silicium, zwavel, argon, calcium, ijzer en nikkel. Toen hij de hoeveelheden in het cluster met theoretische modellen voor supernova's vergeleek, bleek de hoeveelheid calcium niet overeen te komen. In een cluster zat gemiddeld anderhalf keer zoveel calcium als tot nu toe werd aangenomen.

De Plaa en zijn collega's publiceren hun bevindingen binnenkort in het wetenschappelijke tijdschrift Astronomy & Astrophysics.

Dagelijkse nieuwsbrief

Dagelijkse nieuwsbrief
Elke ochtend rond 6.00 uur weten wat het nieuws wordt?
Tip de redactie