LONDEN - Britse en Amerikaanse wetenschappers zijn erin geslaagd blinde muizen te laten zien dankzij een transplantatie van lichtgevoelige cellen op het netvlies. Ze denken dat daarmee genezing van een reeks oogaandoeningen bij mensen een stap dichterbij is gekomen. Dat staat in de jongste uitgave van het Britse wetenschapsblad Nature, die donderdag verschijnt.

Bij veel oogziektes, zowel leeftijdsgebonden als erfelijk, sterven de lichtgevoelige cellen af die licht omzetten in signalen aan de hersenen. Het oog zelf is niet in staat die cellen te vervangen. Jarenlang is geprobeerd embryonale stamcellen te laten uitgroeien tot geschikte netvliescellen, maar tot een succesvolle behandeling leidde dat nog niet. De nieuwe cellen communiceerden niet met de hersenen.

Stamcellen

In het onderzoek waarover Nature publiceert, hebben de onderzoekers stamcellen gebruikt die zich al verder hadden ontwikkeld en geprogrammeerd waren om uit te groeien tot lichtgevoelige netvliescellen. Ze implanteerden bij de blinde muizen cellen van soortgenoten van drie tot vijf dagen oud. Dat is de periode waarin zich bij muizen het netvlies vormt. De cellen die daaruit voortkwamen, bleken wel in staat te communiceren met de hersenen.

Bezwaren

Toepassing bij mensen vergt nog veel aanvullend onderzoek, benadrukken de wetenschappers. Menselijke stamcellen in een vergelijkbaar stadium zouden uit een foetus in het tweede trimester van de zwangerschap dateren. Dat stuit op onoverkomelijke ethische bezwaren. Men onderzoekt of stamcelachtige cellen die voorkomen op de rand van het netvlies, omgevormd kunnen worden tot geschikte stamcellen.

Doorbraak

Desondanks spreken de wetenschappers van een doorbraak. Zij noemen de resultaten van hun onderzoek het beste bewijs tot nu toe dat transplantatie van lichtgevoelige cellen bij zoogdieren wellicht mogelijk is. Britse experts reageerden tegen de BBC positief op het onderzoek, dat er volgens een van hen in elk geval voor zorgt dat hij zijn jonge patiënten enige hoop kan geven.