Onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum hebben hoogstwaarschijnlijk belangrijke informatie gevonden over hoe het coronavirus zich in het menselijk lichaam vermenigvuldigt. Het onderzoek is donderdag gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Science.

Hoe het coronavirus zich in de cellen van besmette personen vermenigvuldigt, weten we nog niet precies. Onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) hebben hoogstwaarschijnlijk een ontbrekende schakel gevonden bij het begrijpen van dit proces. Deze ontdekking kan mogelijk gaan bijdragen aan de ontwikkeling van een medicijn tegen COVID-19.

Hoe vermenigvuldigt het coronavirus zich?

Voordat je ziek wordt door het coronavirus, moet het virus eerst heel veel cellen in jouw lichaam infecteren, hier zijn heel veel virusdeeltjes voor nodig. Maar een virus kan zelfstandig helemaal geen nieuwe virusdeeltjes maken. Een virus heeft hiervoor altijd cellen van een organisme nodig. Het coronavirus heeft dierlijke cellen nodig om zich te kunnen vermenigvuldigen.

Onderzoekers van het LUMC proberen te doorgronden hoe dit vermenigvuldigen precies in zijn werk gaat. Ieder nieuw virusdeeltje bevat genetische informatie, dus het is voor een virus belangrijk dat er veel genetische informatie wordt gekopieerd. Eric Snijder, hoogleraar moleculaire virologie aan het LUMC, legt uit dat ze ruim tien jaar geleden, bij virussen die lijken op dit coronavirus, vonden dat het vermenigvuldigen van genetische informatie van dit soort virussen niet zomaar op een willekeurige plek in de geïnfecteerde cel plaatsvindt.

Snijder legt uit dat het virus de geïnfecteerde cel 'verbouwt' en aparte compartimenten maakt, waarin het genetisch materiaal wordt vermenigvuldigd. Deze compartimenten lijken een beetje op bubbeltjes en bieden het virus waarschijnlijk twee voordelen. Ten eerste zijn de omstandigheden binnen de compartimenten waarschijnlijk gunstig voor het vermenigvuldigen van genetische informatie, waardoor er makkelijker en sneller gekopieerd kan worden. Daarnaast zorgen de compartimenten er mogelijk voor dat het immuunsysteem minder snel doorheeft dat er iets misgaat en dat er dus een virus zich in een cel aan het vermenigvuldigen is.

Wat is er gevonden?

Er bleef echter nog steeds wel een raadsel openstaan. Om van genetische informatie een nieuw virusdeeltje te maken, moet de genetische informatie uit het compartiment komen en in de cel worden verpakt in een pakketje van eiwitten, vetten en koolhydraten. Snijder legt uit dat ze bij het coronavirus niet goed wisten hoe de genetische informatie uit de compartimenten ging, de compartimenten leken geheel afgesloten en de wand van de compartimenten leek ondoordringbaar.

"Nu hebben we met behulp van nieuwe technieken toch een doorgang gevonden in de buitenkant van de compartimenten. Deze doorgang is heel klein 2 à 3 nanometer, maar dit is precies groot genoeg voor de genetische informatie om het compartiment te kunnen verlaten. Een nanometer is een miljardste van een meter."

Hoe nu verder?

Het is volgens Snijder waarschijnlijk dat genetisch materiaal inderdaad via de gevonden doorgang het compartiment verlaat. "Maar, keihard bewijs ontbreekt nog, daar willen we nu verder naar gaan kijken. Ook willen we de structuur die de doorgang vormt preciezer in kaart brengen."

Uiteindelijk kan deze doorgang ook een aanknopingspunt voor medicatie tegen COVID-19 zijn. "We verwachten dat als je deze doorgang afsluit, het coronavirus zich niet meer kan vermenigvuldigen." Het ontwikkelen van zo'n soort medicijn is volgens Snijder wel een kwestie van de lange adem. "Er wordt nu wel veel samengewerkt met andere universiteiten en farmaceuten om uiteindelijk werkzame medicijnen te ontwikkelen."