De Voyager 1-sonde maakte op Valentijnsdag 1990 een foto van de aarde, die vanaf Neptunus - achter in het zonnestelsel - als een lichtblauwe stip te zien was. Op verzoek van wijlen astronoom Carl Sagan draaide de Voyager zich even om en maakte de foto. In gesprek met NU.nl noemt Sagans weduwe Ann Druyan de aarde als klein stipje "onze realiteit die wij moeten omarmen".

Sagan gebruikte de foto om onze planeet in een nieuw perspectief te plaatsen. "Die stip is een klein podium in het kosmische theater", schreef de astronoom. Volgens hem liet de foto van "het enige thuis dat de mens ooit heeft gekend" zien dat de mens te trots op zichzelf is en dat we beter met elkaar moeten omgaan.

Op de Voyager-sonde zit ook een gouden langspeelplaat met een collectie van aardse geluiden. Druyan stelde de inhoud samen, die moest dienen als een boodschap voor buitenaards leven. "NASA dacht dat we gek waren."

Druyan en Sagan wilden de hele aarde in de platen vereeuwigen. Zo stonden er niet alleen veel talen op, maar ook de zang van walvissen. En de muziek moest meer zijn dan alleen Amerikaanse popmuziek. "NASA leek beledigd dat we Japanse muziek hadden gebruikt in plaats van bijvoorbeeld muziek van Frank Sinatra."

De gouden langspeelplaat op de zijkant van Voyager 1. (Foto: NASA)

Foto genomen vanaf achterste planeet Neptunus

Sagan kreeg in 1981 al het idee om de aarde met Voyager 1 te fotograferen. In 1990 was het zover: de sonde bevond zich op 6 miljard kilometer van de aarde en passeerde Neptunus, de achterste planeet in het zonnestelsel.

Voor heel even draaide de sonde zich om en schoot de foto's. Een half uur later schakelde NASA de camera's van Voyager permanent uit om schijfruimte en batterij te besparen.

De aarde als klein stipje, vastgelegd door de Voyager op 6 miljard kilometer afstand. (Foto: NASA/JPL-Caltech)

Druyan: 'Voyager is meer dan de Pale Blue Dot'

Sagan was vooral bekend van zijn wetenschapsserie Cosmos. Inmiddels is een nieuwe reeks in de maak. Cosmos: Possible Worlds komt uit in maart. NU.nl sprak met de zeventigjarige Druyan over deze serie, die ze schrijft en produceert. Uiteraard kwam ook haar werk bij NASA ter sprake. "Voyager is meer dan de Pale Blue Dot", vertelt ze.

Een medewerker van de ruimtevaartorganisatie liet Druyan ooit weten dat de Voyager-missie het populairste NASA-project onder het grote publiek is. "Dat ik aan deze 'ark van Noach' van de menselijke cultuur mocht werken, geeft me vandaag de dag nog kippenvel."

Dat ze een hoge functie kreeg in zo'n enorm project vond Druyan erg bijzonder. Ze is Sagan dan ook dankbaar."Een vrouw mocht destijds haar zinnen niet eens afmaken. Dat Carl me als gelijke behandelde, was daarom fantastisch."

Bekijk hier wat er allemaal op de gouden platen van Voyager is gedrukt