Er komen 5G-zendmasten aan in Nederland. Het netwerk met hogere frequentie moet ons nóg sneller laten internetten. Mensen die zeggen gevoelig te zijn voor elektromagnetische straling, zijn niet blij met die masten. Waar hebben zij precies last van?

Weet jij wat dodelijk is? Doe de test van Quest!

Vermoeidheid, slapeloosheid, hoofd-, spier- en gewrichtspijn, moeite met concentreren, zenuwaandoeningen, duizeligheid, hartkloppingen, rode vlekken, een brandende en tintelende huid, spijsverteringsproblemen en zware misselijkheid. Mensen die lijden aan zogeheten elektrogevoeligheid kunnen allerlei klachten krijgen als ze zich binnen een elektromagnetisch veld bevinden.

Best lastig, want elektromagnetische velden en straling zijn bijna overal. Ze ontstaan waar een elektrische lading beweegt, dus waar elektrische stroom loopt. Je vindt die velden niet alleen bij hoogspanningslijnen en telefoonmasten, maar ook in de buurt van draadloos internet, als je belt met je mobiele telefoon, bij je magnetron, de radio en televisie en eigenlijk bij alle elektrische apparaten die in gebruik zijn. Wat veroorzaakt al die klachten?

Het is niet bekend hoeveel mensen er precies lijden aan elektrogevoeligheid. Schattingen lopen uiteen van 1,5 tot 10 procent van de bevolking. Veel mensen die er last van hebben, hebben geen wifi in huis en gebruiken geen mobiele telefoon. Alles om klachten te voorkomen.

'Mensen komen de deur niet uit'

Al die apparaten mijden is voor velen al ondenkbaar, maar de beperkingen in het leven van mensen met elektrogevoeligheid gaan verder. "Sommige mensen gaan niet meer naar het werk of komen zelfs helemaal de deur niet meer uit omdat er overal stralingsbronnen zijn", vertelt sociaal psycholoog Jarry Porsius. Hij deed bij het VUmc in Amsterdam promotieonderzoek naar de effecten van nieuwe hoogspanningsmasten op gezondheidsklachten.

Een onderzoek van King’s College London liet zien dat de angst voor straling het ontwikkelen van klachten versterkt. De onderzoekers lieten een groep proefpersonen een BBC-documentaire zien over mogelijke gezondheidsrisico’s van mobiele telefoons en wifisignalen. Een tweede groep keek een documentaire over hoe veilig je data op internet en je mobiel zijn.

Daarna werd beide groepen verteld dat ze werden blootgesteld aan wifisignalen, wat in werkelijkheid niet zo was. 54 procent van de proefpersonen kreeg daarna klachten, zoals concentratieverlies en tintelende vingers en armen. De bang gemaakte mensen hadden daar duidelijk meer last van dan de tweede groep. Twee mensen liepen zelfs voortijdig weg omdat hun symptomen zo ernstig waren dat ze het niet langer uithielden.

Elektrogevoeligen kunnen velden niet detecteren

Het lastige voor zogeheten 'elektrogevoelige' mensen is dat het niet wetenschappelijk vaststaat dat hun klachten echt door elektromagnetische velden worden veroorzaakt. Daar zijn erg weinig aanwijzingen voor. Je zou verwachten dat elektrogevoeligen aan de hand van hun klachten voelen wanneer ze worden blootgesteld aan elektromagnetische velden en wanneer niet. Maar dat blijkt niet het geval.

Wetenschappers van King’s College London bekeken 46 eerdere onderzoeken naar deze aandoening. Daarin werden onder meer 1175 mensen, die zichzelf beschouwen als elektrogevoelig, wel of niet blootgesteld aan een elektromagnetisch veld om na te gaan of ze het konden detecteren. Dat konden ze niet.

Wél bleken hun klachten erger te worden als ze dáchten dat ze werden blootgesteld aan zo’n veld, of dat nu werkelijk het geval was of niet. Dan zijn ze kennelijk toch minder gevoelig voor elektromagnetische velden en straling dan ze zelf denken.

Weet jij wat dodelijk is? Doe de test van Quest!