Astronomen die de randen van het melkwegstelsel onderzoeken, hebben de laatste jaren een aantal enorme zonnestormen waargenomen van andere sterren dan de zon. Uit onderzoek blijkt dat ook 'onze' zon tot dit soort stormen in staat is.

Deze superstormen komen voor als sterren enorme hoeveelheden energie uitstoten die zelfs honderden lichtjaren verderop zichtbaar zijn. Lang werd aangenomen dat dit soort stormen vooral voorkwamen bij sterren die jonger en actiever zijn dan de zon.

Uit onderzoek blijkt nu dat dit soort superstormen ook voorkomen bij oudere en rustige sterren, zoals onze zon. Het gebeurt wel minder vaak: ongeveer eens in de paar duizend jaar.

Hoofdonderzoeker Yuta Notsu vindt dat deze bevindingen de aarde wakker zouden moeten schudden. De kans dat de aarde zich in de baan van zo'n superzonnestorm met veel straling bevindt, is groot.

Het zou over de hele aarde stroomstoringen kunnen veroorzaken en communicatiesatellieten kunnen verstoren. "Het zijn uitzonderlijke gebeurtenissen, maar er is een mogelijkheid dat een superzonnestorm in de komende honderd jaar plaatsvindt", aldus Notsu.

Aurora Borealis of noorderlicht, het zichtbare gevolg van zonnestormen. (Foto: Getty)

Kepler-ruimtetelescoop bracht fenomeen aan het licht

Het fenomeen werd ontdekt door de Kepler-ruimtetelescoop, die zich heeft gericht op een klein stukje van de melkweg om exoplaneten rond sterren in kaart te brengen. Door de continue blik op deze sterren bleek dat sommige ver weg staande sterren in enkele gevallen plotseling helderder werden. De onderzoekers noemden dit superflares (in het Nederlands: superzonnestromen), die honderden tot duizenden keren sterker waren dan wat ooit met instrumenten op aarde is gemeten.

Daardoor rees de vraag of onze eigen zon dit soort superflares ook kan uitstoten. Om dat te onderzoeken, brachten de astronomen een reeks superzonnestormen in kaart van 43 sterren die gelijkenissen vertonen met onze zon. Daaruit bleek dat de leeftijd van de ster belangrijk is.

"Jongere sterren stoten deze stormen ongeveer om de week uit. Maar de zon, toch al 4,6 miljard jaar oud, doet met een uitstoot om de paar duizend jaar nog steeds mee", stelt Notsu. De vraag is dus wanneer de volgende komt.

"Als het duizend jaar geleden nog is gebeurd, was het destijds geen groot probleem. Mensen hebben waarschijnlijk veel poollicht gezien. Maar nu, met alle elektronica die we hebben, zou het een veel groter probleem opleveren."