NU.nl checkt dagelijks berichten op betrouwbaarheid. Bewering: "Hete thee drinken verhoogt de kans op slokdarmkanker."

Oordeel: grotendeels waar

Begin dit jaar kopte VRT Nieuws dat te warme thee de kans op slokdarmkanker verhoogt. Volgens Het Laatste Nieuws leidt te vaak heel hete thee drinken zelfs tot een verdubbeling van de kans op kanker. Is het drinken van thee echt zo gevaarlijk en is een andere hete drank, zoals koffie, dan minder gevaarlijk dan thee?

Waar komt het vandaan?

Berichten dat te warme dranken de kans op slokdarmkanker verhogen, verschijnen al zeker tien jaar. In 2009 schreef NU.nl op basis van Iraans onderzoek dat hete thee de kans op keelkanker verhoogt. Er werd toen niets vermeld over welke temperatuur thee moet hebben om mogelijk gevaarlijk te zijn.

Dit deed de gezondheidsorganisatie WHO in 2016 wel. Het kankeronderzoekscentrum van de organisatie plaatste dranken met een temperatuur boven de 65 graden toen in de categorie 'waarschijnlijk kankerverwekkend'. De WHO schreef dat onderzoeken onder mensen in Iran, China en Turkije - waar thee traditioneel erg heet wordt gedronken - erop wijzen dat hete thee kankerverwekkend kan zijn. Ook bij onderzoeken met proefdieren zijn aanwijzingen gevonden voor een verhoogde kans op kanker.

Hoe zeker weten we dat hete dranken kankerverwekkend zijn?

Ellen Kampman, hoogleraar voeding en ziekte aan Wageningen University and Research, deed ruim tien jaar geleden onderzoek naar het drinken van thee en slokdarmkanker in China. Onderzoek in gebieden waar thee traditioneel heel heet wordt gedronken, toont volgens Kampman aan dat hele hete dranken hoogstwaarschijnlijk de kans op slokdarmkanker vergroten. "In Nederland drinken we thee over het algemeen veel minder heet, waardoor dit voor Nederland nauwelijks relevant is."

Kampman legt uit dat hete thee de kans op een specifieke vorm van slokdarmkanker verhoogt: Plaveiselcelkanker. "Bij dit soort kanker zijn roken en alcohol drinken de belangrijkste risicofactoren." Plaveiselcelkankerin de slokdarm ontstaat in het slijmvlies dat de slokdarm bekleedt en waar hete thee dus direct mee in aanraking komt.

In Nederland komt volgens Kampman een ander type slokdarmkanker steeds vaker voor. Het gaat om een soort klierkanker (adenocarcinoom), waarbij een ander soort cellen beschadigd raakt en overgewicht de belangrijkste bekende risicofactor is.

Cellen gevoeliger voor invloed roken en alcohol

Kampman legt uit dat als er hele hete thee wordt gedronken, er een vorm van verbranding plaatsvindt in de slokdarm. "Doordat de cellen beschadigd zijn door de hete drank zijn die gevoeliger voor de kankerverwekkende invloeden van alcohol en roken. Het kankerverwekkende effect van deze stoffen wordt door hete dranken versterkt."

"Dit is zeker in sommige gebieden in China een probleem, waar het aantal rokers nog steeds toeneemt en drank vaak een hoog alcoholpercentage heeft."

Het maakt volgen Kampman trouwens niet uit welke drank je heet drinkt. Ook hele hete koffie drinken zou de kans op kanker kunnen verhogen.

Hoe heet is gevaarlijk?

Vanaf welke temperatuur is een drank mogelijk kankerverwekkend? Kampman legt uit dat we dit niet precies weten. Hiervoor zou je langdurig de temperatuur van de kopjes thee die mensen drinken moeten meten.

Ze stelt dat de ondergrens van 65 graden die de WHO heeft gesteld voor de meeste Nederlanders al echt oncomfortabel is.

Conclusie

Hele hete dranken verhogen hoogstwaarschijnlijk de kans op slokdarmkanker. In onderzoek in gebieden waar thee traditioneel heel heet wordt gedronken, zijn hier sterke aanwijzingen voor gevonden. Dit is alleen voor Nederland nauwelijks relevant, omdat wij onze koffie of thee meestal niet gloeiend heet drinken.

We beoordelen de stelling "hete thee drinken verhoogt de kans op slokdarmkanker" als grotendeels waar.

Heb jij een bericht of bewering gezien waarvan je de juistheid betwijfelt? Mail naar factcheck@nu.nl en dan gaan wij ermee aan de slag.