Het kabinet steekt extra geld in een radiotelescoop en meer verscheidenheid onder professoren. Voor de radiotelescoop trekt minister Ingrid van Engelshoven van Onderwijs 30 miljoen euro uit, voor diversiteit nog eens jaarlijks 5 miljoen.

Van Engelshoven maakt zich ook zorgen over de druk op het hoger onderwijs, maar daarvoor heeft ze niet meteen meer geld paraat dan bij het aantreden van het kabinet al is uitgetrokken.

Studenten en docenten voeren al een poos actie omdat er de afgelopen decennia veel meer studenten bij zijn gekomen dan geld om hen op te leiden.

Nederland wil graag meedoen aan de bouw van de grootste radiotelescoop ter wereld, de zogeheten Square Kilometre Array (SKA). Het kabinet koopt zich met 30 miljoen euro in. Ook hoopt Nederland voor elkaar te krijgen dat het Europese datacentrum voor de SKA zich hier vestigt.

Terugkijken tot de oerknal

Met de telescoop, die straks bestaat uit duizenden satellietschotels en antennes in meerdere landen, moeten wetenschappers kunnen terugkijken in de tijd tot net na de oerknal.

De miljoenen voor de SKA komen uit het extra geld dat het kabinet heeft vrijgemaakt voor fundamenteel onderzoek. De minister maakte maandag bekend hoe ze dat geld inzet.

Professoren zijn nog altijd te vaak blanke mannen, vindt Van Engelshoven. Ze wil vrouwen en onderzoekers met een migratie-achtergrond aanmoedigen carrière te maken in de bètawetenschappen.

Aan de werkcultuur op universiteiten schort het een en ander, meent de minister. Die zou te veel druk leggen op docenten en onderzoekers. Ze wil minder tijdelijke contracten zien. Ook moet personeel minder worden afgerekend op bijvoorbeeld het aantal keer dat collega's naar hun werk verwijzen, maar met een bredere blik worden beoordeeld en beloond.