NU.nl checkt dagelijks berichten op betrouwbaarheid. Bewering: "Mensen die graag taalfouten van anderen verbeteren, zijn onaangename personen."

Oordeel: onbewezen

Heb jij de neiging om mensen te wijzen op taalfouten die ze maken in e-mails of WhatsApp-berichten? Dan ben jij volgens onder meer VADH.nl en VideoVandaag geen leuk persoon.

Uit onderzoek zou namelijk blijken dat deze mensen een onaangename persoonlijkheid hebben.

Waar komt het vandaan?

In 2016 werd door Metro en RTL Nieuws gemeld dat mensen die anderen op taal- en spelfouten wijzen nare personen zijn. RTL Nieuws kopte toen: "Wijs jij anderen op spelfouten? Dan ben je een onaangenaam mens".

De bron van de huidige en oude berichten is een onderzoek van de Universiteit van Michigan uit 2016. Aan het onderzoek deden 83 mensen mee. De Amerikaanse deelnemers lazen Engelstalige reacties op een oproep waarin werd gezocht naar een nieuwe huisgenoot.

In de reacties konden typefouten of grammaticale fouten staan. Bij de typefouten stonden de letters van de woorden niet in de juiste volgorde. In het Nederlands is zo'n fout bijvoorbeeld 'luek' in plaats van 'leuk'. Bij de grammaticale fouten veranderde de uitspraak van de zin niet door de fout. Een Nederlandstalig voorbeeld hiervan is 'jou laptop' in plaats van 'jouw laptop'.

De deelnemers lazen twaalf reacties. Na het lezen van iedere reactie moesten de deelnemers een korte vragenlijst invullen waarin ze de schrijver van de tekst beoordeelden. De opties waren bijvoorbeeld 'de schrijver lijkt me vriendelijk', 'de schrijver lijkt me betrouwbaar' en 'de schrijver lijkt me een goede huisgenoot'.

Voor het lezen van de e-mails hadden deelnemers een vragenlijst over hun persoonlijkheid ingevuld. 

Wat waren de resultaten van het onderzoek?

Als je een belangrijke e-mail hebt geschreven, lijkt het belangrijk om extra goed te controleren of je fouten hebt gemaakt. Uit het onderzoek kwam namelijk naar voren dat zowel grammaticale fouten als typefouten ertoe leiden dat een schrijver als persoon minder positief wordt beoordeeld. Bij introverte mensen bleken spel- en taalfouten iets meer invloed te hebben op de beoordeling van de schrijver dan bij extraverte mensen.

Mensen die lager dan gemiddeld op het persoonlijkheidskenmerk 'meegaandheid' scoorden, beoordeelden de schrijvers die grammaticale fouten maakten daarnaast ook iets negatiever. Als iemand 'meegaand' is, betekent dit dat deze persoon graag samenwerkt en meestal behulpzaam is.

Mensen die relatief consciëntieus zijn en dus houden van regels en plannen, bleken de mensen die typefouten maken negatiever te beoordelen. Dit gold ook voor mensen die lager dan gemiddeld scoren op het persoonlijkheidskenmerk 'openheid'. Als iemand laag scoort op 'openheid' betekent dit bijvoorbeeld dat deze persoon niet echt openstaat voor nieuwe ervaringen.

De verschillen waren in alle gevallen klein. Het verschil in de beoordeling door extraverte en introverte mensen was slechts 0,4 punt. De schaal liep van een tot zeven.

Zijn ze dus nare mensen?

Er lijkt, op basis van deze studie, dus een klein verband te bestaan tussen persoonlijkheid en hoe zeer je jouw beoordeling van een onbekend persoon laat afhangen van spel- en taalfouten. Maar er is niet onderzocht of mensen die anderen graag wijzen op fouten, dezelfde mensen zijn die een negatiever oordeel hebben over onbekenden die spel- en taalfouten maken. Het is, theoretisch gezien, heel goed mogelijk dat juist extraverte mensen anderen eerder op fouten wijzen.

Daarnaast is het natuurlijk niet zo dat mensen die wat introverter, nauwgezetter en iets minder meegaand en open zijn, per definitie onaangename personen zijn.

We beoordelen de stelling "Mensen die graag taalfouten van anderen verbeteren, zijn onaangename personen" als onbewezen.