Ten minste 13.168 planten hebben zich de afgelopen eeuwen "gevestigd" op plekken in de wereld waar ze oorspronkelijk niet vandaan komen. Het gaat om ongeveer 3,9 procent van de wereldwijde flora.

Dat blijkt uit een zeer grote database waaraan jarenlang is gewerkt. De uitheemse vestiging is aan de mens te danken en het is een groeiend probleem, concluderen de wetenschappers.

Het is voor het eerst dat de verspreiding in kaart is gebracht. In het gerenommeerde wetenschappelijke tijdschrift Nature staat woensdag een artikel hierover.

Onder leiding van Mark van Kleunen van de University of Konstanz in Duitsland analyseerden internationale biologen gegevens van honderden gebieden en eilanden. De Nederlander Jan Wieringa van Naturalis Biodiversity Center werkte ook mee aan het onderzoek.

Unieke flora

''Met deze database beseffen we nu voor het eerst dat de verspreiding een probleem is'', zegt Wieringa. ''Voorheen gingen we er heel globaal vanuit dat ongeveer 1 procent van de planten op een plek groeien waar ze oorspronkelijk niet vandaan komen.''

Vervlakking dreigt als de soorten te veel verspreid raken. Ook bestaat de kans dat nieuwe planten zeldzame eigen soorten verdringen. Australië kent bijvoorbeeld een unieke eigen flora. Deze bleek in veel gevallen niet opgewassen tegen soorten uit onder meer Europa en Zuid-Afrika die meekwamen op de schepen van de Britse kolonisten.

Azië

Deze problemen dreigen volgens Wieringa nu ook voor veel Aziatische landen. ''China en Japan hebben in de geschiedenis geen buitenlandse overheersers gehad en weinig geïmporteerd. Dat is nu echter aan het veranderen, dus deze landen zouden extra moeten controleren wat er het land in komt.''

In Nederland kennen we ook verschillende voorbeelden van planten die hier van nature niet voorkomen en voor problemen hebben gezorgd. ''De Amerikaanse vogelkers bijvoorbeeld, is vorige eeuw aangeplant als vulhout maar werd al snel een plaag. Het wordt ook wel bospest genoemd’’, zegt Wieringa.

Een ander voorbeeld is de waterplant Cabomba. Deze wordt in aquaria gebruikt. ''Waarschijnlijk wilde iemand van zijn vissen af en heeft alles in een sloot gekieperd.'' De Cambomba groeit echter heel snel en overwoekert alles. De plant is aangetroffen in het water bij Loosdrecht en Hilversum.