Amerikaanse wetenschappers hebben de voor zover bekend kleinste bacteriën op aarde onderzocht. 

Het gaat om bacteriën die veel voorkomen in grondwater en een volume hebben van slechts 0,009 kubieke micrometer (één micrometer is een miljoenste van een meter).

De organismen hebben een zeer bijzondere structuur, de DNA-strengen in de cellen zijn bijvoorbeeld extreem dicht op elkaar gepakt.

Dat melden onderzoekers van de Universiteit van Californië in het wetenschappelijk tijdschrift Nature Communications.

Steriel

Bij hun experiment spoorden de wetenschappers de kleine bacteriën op door alle organismen groter dan 0,2 micrometer uit grondwater te filteren. Dit is de grens waarbij water 'steriel' wordt genoemd. 

Onderzoek met een elektronenmicroscoop wees echter uit dat er in het gefilterde water nog vele minieme organismen zaten.

Uit het onderzoek bleek dat de cellen van deze zeer kleine bacteriën bijzondere structuren hebben. Naast het 'samengeperste' DNA bevatten de cellen bijvoorbeeld opvallend weinig ribosomen waarmee eiwitten worden opgebouwd. 

De beschreven bacteriën zijn zeker niet zeldzaam, maar werden nooit eerder grondig onderzocht.

Grenzen

Volgens de wetenschappers toont de studie voor het eerst aan hoe klein organismen kunnen zijn.

"Er is op dit moment geen consensus over wat de minimale grootte is van in de vrije natuur levende organismen", verklaart onderzoekster Birgit Luef op de nieuwssite van het Berkeley Laboratory.

"Ons onderzoek is een eerste stap naar het in kaart brengen van de grootte, de vorm en de interne structuur van ultrakleine cellen."