Woedend gezicht evolueerde zodat iemand fysiek sterker lijkt

Niet alleen dieren proberen zichzelf groter en angstaanjagender te maken tijdens een gevecht: mensen doen dat ook door hun gezicht een vorm te geven waardoor iemand krachtiger lijkt en zo meer overredingskracht heeft.

Dit is in strijd met de traditionele theorie dat het woedende gezicht bestaat uit een willekeurige reeks van vormen die gewoon evolueerden om agressie te uit te drukken.

Dat schrijven onderzoekers van de Californische UC Santa Barbara deze week in het tijdschrift Evolution and Human Behaviour.

De gezichtsuitdrukking bij menselijke boosheidsemotie is universeel voor alle culturen. Ook blinde kinderen die nog nooit een boos gezicht hebben gezien, trekken dezelfde grimas.

Bij deze emotie zijn zeven verschillende spiergroepen betrokken die bij iedereen op grotendeels dezelfde manier samentrekken.

De onderzoekers wilden weten waarom juist deze spieren zo ontwikkeld zijn dat ze tezamen boosheid uitdrukken. Hiervoor bedachten de onderzoekers de hypothese dat boosheid eigenlijk een manier is om iemand anders te overreden. Hiervoor moet dan eerst iets gebeurd zijn waardoor de partij die boos wordt iets niet accepteert en dat het conflict pas stopt als een bepaalde overeenkomst is bereikt.

Schade

Maar de onderzoekers geven wel aan dat dit niet per se hoeft te zorgen voor universele wijze om boosheid te laten zien. Daar komt het fysiek groter maken van het gezicht om de hoek: iemand die groter en sterker is, kan meer fysieke schade aan iemand toebrengen, een boos iemand moet er dus sterker uitzien.

Om het idee te onderzoeken modelleerden de wetenschappers gezichten en gezichtsuitdrukkingen met de computer. Als maar één van de onderdelen van een kwade gezichtsuitdrukking wordt getoond, ziet iemand er niet 'boos' uit; een gezicht met alleen verlaagde wenkbrauwen en geen van de andere kenmerken, is geen boos gezicht.

Wenkbrauw

Opvallend was dat als er maar één kenmerk getoond werd, in dit voorbeeld de verlaagde wenkbrauw, een persoon een beoordeling kreeg als fysiek sterker dan zonder de zonder de verlaagde wenkbrauw, maar wel hetzelfde gezicht.

Dit experiment werd met alle verschillende kenmerken herhaald (verhoogde jukbeenderen - zoals bij grommen, dunne, naar voren getuite lippen, omhoog getrokken mond - zoals bij minachting, verbrede neusvleugels en kin naar voren). Per stuk zorgden de uitdrukkingen er niet voor dat iemand als boos werd beoordeeld, maar wel sterker.

Uiteindelijk is de boze gezichtsuitdrukking vooral bedoeld ter intimidatie, aldus de onderzoekers, boosheid begint ten slotte door een bepaalde situatie niet te willen accepteren en de andere partij zal dat weten ook. 

Dagelijkse nieuwsbrief

Dagelijkse nieuwsbrief
Elke ochtend rond 6.00 uur weten wat het nieuws wordt?

NUwerk

Tip de redactie