Empathie, de mogelijkheid zich in iemand anders te verplaatsen, lijkt vast te liggen in het menselijk brein omdat mensen zich nauw associëren met anderen die dicht bij hen staan, zoals vrienden.

Dat schrijven onderzoekers onder leiding van James Coan van de University of Virginia uit de Verenigde Staten deze week in het tijdschrift Social Cognitive and Affective Neuroscience.

"Met vertrouwdheid maken andere mensen deel uit van onszelf," zegt Coan. "Onze ik relateren we aan mensen waar we ons sterk mee verbonden voelen. Met andere woorden: onze eigen identiteit is vooral gebaseerd op wie we kennen en bij wie we empathische gevoelens hebben."

Om dit uit te vinden, plaatsten de onderzoekers 22 jong volwassenen in een fMRI-scanner om zo hun hersenactiviteit te meten. Tijdens het experiment was er een kans dat ze zelf een elektrische schok zouden krijgen of een vriend of een vreemde.

Heftige reactie

Als de proefpersoon een kans had om een schok te krijgen werd, zoals verwacht, het betreffende hersengedeelte actief. In het geval van kans op een schok bij een vreemde, bleef een heftige reactie uit in het brein van de proefpersoon.

Als de schokdreiging echter bij een vriend boven het hoofd hing, werd de hersenactiviteit bij de deelnemer nagenoeg gelijk aan de activiteit die zijn hersenen vertoonden bij de dreiging aan hemzelf.

"De bevindingen laten zien dat de hersenen een opmerkelijk vermogen hebben om zich aan anderen te relateren en dat de mensen die dicht bij ons staan tot een deel van onszelf zijn verworden. Dat is niet alleen een metafoor of poëzie, het is zeer reëel. Letterlijk worden we bedreigd als een vriend, maar niet als een vreemdeling," zegt Coan.

Bron

Mensen hebben vrienden en bondgenoten nodig waar ze zich aan kunnen relateren. Hoe meer tijd mensen samen doorbrengen, hoe meer ze op elkaar gaan lijken.

Omdat onze 'ik’ ook lijkt te bestaan uit mensen die dichtbij staan, lijkt dit de bron van empathie en deel van het evolutionaire proces waarbij het praktisch was om door middel van vriendschappen en vertrouwen beter te kunnen overleven.