Kleine familie geeft minder evolutionair succes

AMSTERDAM - Weinig nakomelingen zijn handig voor het sociaal-economische succes, maar niet voor het biologische.

Bij een rijkere samenleving neemt de vruchtbaarheid (de hoeveelheid nakomelingen) over het algemeen af. Dit stelt evolutionair biologen voor raadsels, omdat natuurlijke selectie meestal in het voordeel is van organismen die zich veel voortplanten.

Een van de hypothesen is dat rijkdom toeneemt bij minder nakomelingen en als de toegenomen rijkdom door de directe nakomeling meegenomen wordt, het aantal opvolgende nakomelingen alsnog toeneemt.

Uit onderzoek door Zweedse en Britse wetenschappers blijkt echter het tegenovergestelde: lage vruchtbaarheid zorgt voor meer sociaal-economisch succes, maar de hoeveelheid nakomelingen neemt daardoor later niet toe.

De onderzoekersj publiceren hun resultaten deze week in het tijdschrift Proceedings of the Royal Society B.

Generaties

Het team keek naar de langetermijneffecten, tot 2009, van vruchtbaarheid en sociaal-economische positie (SEP) en naar het succes van nakomelingen van 14.000 Zweedse personen, geboren tussen 1915 en 1929; in totaal vier generaties.

Het onderzoek laat zien dat het krijgen van minder kinderen het economische succes en de sociale positie van nakomelingen over de vier generaties verbeterde, maar het totaal aantal nakomelingen op de lange termijn daardoor niet toenam, dit in tegenstelling tot de gangbare theorie.

Dit gedrag laat zien dat het biologische voordeel van meer kinderen door het economische voordeel in post-industriële samenlevingen onderdrukt wordt. In traditionele samenlevingen is het juist andersom en krijgen de rijken meer nakomelingen, wat weer samenhangt met sociale status en zorgt voor grotere genetische diversiteit.

Voortplantingssucces

De onderzoekers keken onder andere naar de cijfers op school, wel of geen universitaire opleiding en het gemiddelde inkomen. Het voortplantingssucces werd gemeten aan de hand van hoeveel kinderen de volwassen leeftijd haalden, wie er trouwde voor het veertigste levensjaar (indicatie voor het voortplantingssucces) en vruchtbaarheid (aantal nakomelingen tot en met 2009).

In tegenstelling tot het uitgangspunt van evolutionair biologen, zorgde kleine families en grote ouderlijke rijkdom er niet voor dat latere generaties toch meer kinderen kregen.

Armere families winnen weinig bij het verminderen van het aantal nakomelingen, misschien omdat het succes van hun kinderen meer bepaald wordt door bredere maatschappelijke factoren.

Een van de onderzoekers, Ilona Koupil, besluit dat uit het onderzoek blijkt dat zelfs een land als Zweden met relatief weinig ongelijkheid, toch ook beleid moet maken om ervoor te zorgen dat kinderen dezelfde mogelijkheden hebben.

Lees meer over:

Dagelijkse nieuwsbrief

Dagelijkse nieuwsbrief
Elke ochtend rond 6.00 uur weten wat het nieuws wordt?
Tip de redactie