GRONINGEN - De communicatie  in onze hersenen verandert als we ouder worden. Veroudering maakt de netwerken in onze hersenen minder specifiek.

Dat toont Linda Geerligs, promovenda aan de Rijksuniversiteit Groningen, aan in haar onderzoek.

Met een fMRI-scanner vergeleek Geerligs de hersenactiviteit van twaalf jongeren (18-30 jaar) met dertig volwassenen (60-75 jaar).

Scanner

Elke deelnemer keek vanuit de scanner naar een scherm waarop één voor één cijfers en letters verschenen. Telkens als er een 'X' verscheen, moest de deelnemer een knop indrukken. Ondertussen werd hun hersenactiviteit gemeten.

Geerligs vergeleek de hersenactiviteit in 16.000 minuscule driedimensionale hersengebieden om erachter te komen welke hetzelfde patroon hadden en dus met elkaar communiceren. Ze kon de hersengebiedjes indelen in vier netwerken die ze vervolgens vergeleek tussen jongeren en ouderen.

Afnemende samenwerking

Ze ontdekte dat de samenwerking in onze hersenen verandert als we ouder worden. Ouderen hebben in twee hersennetwerken minder interne communicatie, terwijl de communicatie tussen alle vier gevonden hersennetwerken juist toeneemt.

Volgens Geerligs betekent dit dat netwerken bij ouderen minder specifiek zijn. "De scheiding tussen de netwerken is namelijk minder scherp dan bij jongeren."

De onderzoeker vond ook aanwijzingen dat de afnemende samenwerking in de twee hersennetwerken samenhangt met een lagere reactiesnelheid en slechter geheugen van de ouderen.

Compensatietheorie

Waarom hersennetwerken minder specifiek worden tijdens veroudering is onbekend. Mogelijk is het een vorm van compensatie door het brein.

Geerligs: "Tijdens veroudering sterven hersencellen af waardoor hersennetwerken hun specifieke taak minder goed kunnen uitvoeren. Volgens de compensatietheorie neemt de communicatie tussen hersengebieden dan juist toe omdat hersennetwerken elkaar gaan ondersteunen bij het uitvoeren van hun taak."

Fundamenteel onderzoek

"De inzichten die dit soort fundamenteel onderzoek ons geeft, zijn erg interessant. Als we namelijk weten wat er tijdens veroudering precies verandert in de hersenen en wat daarvan de effecten zijn, dan kan dat nieuwe aanknopingspunten geven voor de behandeling van ouderen die kampen met aandacht- en geheugenproblemen", vertelt Geerligs.