Snel bewegende pulsar ontdekt

AMSTERDAM - Astronomen hebben een pulsar (rondtollende neutronenster) ontdekt die met een snelheid van 8,5 tot 10,5 miljoen kilometer per uur door de ruimte raast.

Daarmee zou het de snelst bewegende pulsar kunnen zijn die ooit is waargenomen. De ontdekking is gedaan met de röntgensatellieten Chandra en XMM-Newton en de Parkes-radiotelescoop in Australië.

Een neutronenster is het compacte overblijfsel van een zware ster die aan het eind van zijn korte bestaan als supernova is ontploft. Zo'n object draait heel snel rond zijn as en heeft een extreem sterk magnetisch veld.

Hete plekken aan de beide magnetische polen van de neutronenster produceren twee bundels van radio- en röntgenstraling. Deze maken de neutronenster tot een kosmische 'vuurtoren' - een object dat van grote afstand gezien met grote regelmaat aan en uit knippert. (Vandaar 'pulsar'.)

Gasnevel

De nu ontdekte pulsar, die de aanduiding IGR J1101 draagt, bevindt zich in de buurt van een gasnevel die bestaat uit de buitenlagen van een ontplofte ster. Het lijkt aannemelijk dat de beide objecten bij één en dezelfde supernova-explosie zijn ontstaan.

De pulsar vertoont namelijk een drie lichtjaar lange 'staart' van energierijke deeltjes die in de richting van de gaswolk wijst. Of IGR J1101 ook werkelijk de snelst bewegende pulsar is, moet nog blijken.

Zijn naaste 'concurrent', pulsar G350.1-0.3, heeft een snelheid van 5 tot 10 miljoen kilometer en zou theoretisch dus sneller kunnen zijn. Voor beide kandidaten geldt dat afstand en leeftijd niet erg nauwkeurig bekend zijn, wat de snelheidsmeting erg bemoeilijkt.

Lees meer over:

Dagelijkse nieuwsbrief

Dagelijkse nieuwsbrief
Elke ochtend rond 6.00 uur weten wat het nieuws wordt?
Tip de redactie