AMSTERDAM - We kunnen ons erg goed verplaatsen in het gevoel van anderen, tenzij ze in onze ogen heel anders zijn dan wij. Vanwege hun politieke voorkeur bijvoorbeeld.

Dat concluderen Amerikaanse psychologen in het aprilnummer van Psychological Science.

In eerdere experimenten was aangetoond dat mensen die het zelf koud hebben, zich heel goed kunnen inleven in iemand anders die het koud heeft.

Wie zelf binnen zit, kan zich minder goed inleven in het gekoukleum van een ander. Hetzelfde geldt voor dorst: wie zelf dorst heeft, "proeft" gemakkelijker de dorst van een ander dan iemand zonder dorst.

Chips

De onderzoekers herhaalden deze experimenten: in het eerste lieten ze deelnemers binnen of buiten een verhaaltje voorlezen over een persoon die een berg beklom. In het tweede kregen de deelnemers voorafgaand aan het voorlezen zoute chips.

Twee dingen deden de onderzoekers anders dan de onderzoekers in het originele experiment: ze vroegen de deelnemers naar hun politieke voorkeur, democraat of republikein, en het verhaaltje ging overduidelijk over een lid van een van die twee partijen.

Identiteit

Na het voorlezen moest de deelnemer vragen beantwoorden over het verhaaltje, zoals "hoe heette de berg in het verhaaltje", maar ook "waar denk je dat de hoofdpersoon het meest last van had, kou of dorst?".

De dorstige deelnemers noemden dorst en de koukleumen kou, maar de psychologen ontdekten dat dit inlevingsvermogen volledig verdampte wanneer de hoofdpersoon een andere politieke voorkeur had dan de deelnemer. je kunt je niet inleven in de dorst van iemand die een andere politieke voorkeur heeft, zelfs al ben je zelf dorstig.

Republikein

In de Verenigde Staten maakt de politieke voorkeur, democraat of republikein, een belangrijk onderdeel uit van de identiteit. Een zelfde effect is te verwachten bij andere identiteitsverschillen.

Volgens de onderzoekers verklaart deze studie gedeeltelijk waarom we soms zoveel moeite hebben ons in te leven in anderen, zeker anderen die onze hulp het meeste nodig hebben. Het zoeken naar overeenkomsten tussen die hulpbehoevenden en onszelf zou het inlevingsvermogen kunnen vergroten.