AMSTERDAM - Wetenschappers hebben iets van het geheim ontrafeld waarom apen in de bossen van Uganda bij dageraad tegelijkertijd lawaai beginnen te maken, een zogenoemd gezamenlijk ochtendgeluid.

Dat schrijft de BBC op haar website.

De Guereza colobusapen, de soort die het geluid prduceert, doen hieraan mee om zichzelf op de voorgrond te plaatsen. Ze willen ermee laten zien hoe groot en dominant ze zijn.

De Nederlandse onderzoekster Anne Marijke Schel, die het onderzoek deed aan het Budongo Conservation Field Station in Uganda, wilde samen met haar collega professor Klaus Zuberbuhler weten waarom de apen deelnemen aan het door hen genoemde ‘vocale spektakel’.

Opname

Zij zijn er als eerste wetenschappers in geslaagd om zelf dit gezamenlijke ochtendgeluid van de apen op gang te brengen door hier opnames van te maken en opnieuw af te spelen. Zo probeerden ze erachter te komen waarom de andere apen het overnemen.

“Het duurde even voordat we doorhadden dat we het geluid zelf konden aanwakkeren door het meerdere malen af te spelen,” legt Schel uit.

Zuberbuhler, verbonden aan de universiteit van St. Andrews in Schotland, vult aan: “Het gedrag begint meestal voor zonsopgang bij individuele apen in het bos. Dit werkt zo aanstekelijk, dat andere apen in de buurt het overnemen zodat het gehele bos op een gegeven moment gevuld is met roepende apen.”

Schel constateerde ook dat het geluid van kleine mannelijke apen, direct een reactie veroorzaakt van grotere. “Wij denken dat als een klein dier geluid maakt, grotere dieren direct reageren om te laten zien dat ze groter en dominanter zijn.”

Voorouders

Reimar Hager, evolutie bioloog aan de Universiteit van Manchester, zegt dat dit gezamenlijke ochtendgeluid van de apen, dat je kunt vergelijken met de vroege ochtendzang van vogels, een belangrijke rol speelt onder primaten. Vooral in de strijd van mannetjes onderling en het afbakenen van hun territorium.

“Deze kennis is cruciaal voor het behoud van specifieke diersoorten en de omgeving waarin zij leven. Vocale communicatie bij dieren helpt ons de menselijke communicatie te begrijpen. Uiteindelijk waren onze voorouders niet-sprekende aapsoorten, en komt onze taal vermoedelijk voort uit dit soort akoestische geluiden.”