AMSTERDAM - De in Rusland geboren Nederlandse natuurkundige Andre Geim krijgt dit jaar de Nobelprijs voor Natuurkunde, samen met zijn Russisch-Britse collega Konstantin Novoselov.

Dat heeft het Nobelprijscomité dinsdag bekendgemaakt in Stockholm. De twee wetenschappers krijgen de prijs voor hun onderzoek naar de eigenschappen van grafeen, het dunste maar tevens sterkste materiaal ter wereld.

Het is tweehonderd keer beter bestand tegen breken dan staal. Grafeen is een uitstekend uitgangspunt voor zeer dunne, efficiënte elektronica.

'Geweldige eer'

De prijs kwam voor Geim als een grote verrassing.

''Dit is een geweldige eer'', stelde de wetenschapper. Hij erkende dat in de natuurkunde grafeen al langer wordt genoemd als een mogelijke Nobelprijswinnaar. ''Maar persoonlijk had ik niet verwacht dat ik de prijs zou krijgen. Ik heb vannacht heerlijk geslapen omdat ik niet verwachtte dat ik zou winnen.''

Nijmegen

De Nijmeegse Radboud Universiteit is 'meer dan trots' op Nobelprijswinnaars Andre Geim en Konstantin Novoselov. ''Iedereen loopt hier met een glimlach rond'', aldus een woordvoerder van het universiteitsbestuur dinsdag.

Geim werkte van 1994 tot 2001 als universitair hoofddocent in Nijmegen en is sinds februari bijzonder hoogleraar Innovatieve Materialen en Nanowetenschap. Zijn collega Novoselov promoveerde aan de Radboud Universiteit.

"Zeer bijzonder. Er zijn niet veel Nobelprijswinnaar opgeleid op Nederlandse universiteiten'', stelt Jan Kees Maan van het High Field Magnet Laboratory. Maan werkte samen met beide onderzoekers.

Geim komt als bijzonder hoogleraar nog enkele keren per jaar naar Nijmegen. ''Hij heeft een neus voor interessante onderzoeken en weet successen goed te verkopen en te duiden. Dat levert geld op voor nieuw onderzoek'', aldus Maan.

LCD-schermen

Het door Geim en Novoselov ontdekte nanomateriaal grafeet lijkt toepasbaar in onder meer lcd-schermen. Het flinterdunne spul geleid zeer goed en is bestand tegen hoge temperaturen. Maan: ''Het zal een jaar of tien duren voor we de vondst concreet toegepast zien.''

In Nijmegen werkte Geim onder meer met magnetische velden. Op het High Field Magnet Laboratory, waar een stel van de krachtigste magneten ter wereld zijn ondergebracht, zijn de felicitaties dinsdag niet van de lucht. ''De champagne zal straks nog wel open gaan'', aldus Maan.

Tien jaar geleden werd Geim al gelauwerd met de zogenoemde Ig Nobelprijs, de komisch bedoelde tegenhanger van de Nobelprijs die jaarlijks wordt uitgereikt door de Amerikaanse organisatie Improbable Research.

Kikker

Hij kreeg die onderscheiding samen met een Britse collega omdat zij erin geslaagd waren een kikker te laten zweven met behulp van een zeer sterke magneet.

Het is in totaal de tiende keer dat een Nederlander de Nobelprijs voor Natuurkunde wint.

Nederlander wint Nobelprijs