AMSTERDAM - Doktoren in vijfentwintig Europese en Amerikaanse ziekenhuizen gaan met een speciale test onderzoeken of bijna-doodervaringen van patiënten echt zijn, of alleen in hun verbeelding plaatsvinden.

Het onderzoek met de naam AWARE is uitgedacht door wetenschappers van de universiteit in Southampton. Uit hun gegevens blijkt dat van alle mensen die een korte periode klinisch dood zijn geweest, bijna 20 procent een bijna-doodervaring heeft beleefd.

Vaak beweren de patiënten dat ze een wit licht hebben gezien, of dat ze uit hun lichaam zijn getreden en van bovenaf hebben neergekeken op hun eigen lichaam en de omgeving.

Planken

De doktoren die meedoen aan het drie jaar durende onderzoek gaan dat laatste fenomeen testen door in hun operatiekamers verschillende planken hoog aan de muur te hangen. Op die planken zullen kaarten met opvallende afbeeldingen worden geplaatst, die je alleen van bovenaf kunt zien.

"Waarschijnlijk zullen niet veel patiënten de afbeeldingen zien, maar we moeten open minded zijn bij dit onderzoek", aldus hoofdwetenschapper Sam Parnia op de website van de BBC. "Als niemand zich de plaatjes achteraf herinnert, dan kunnen we dit soort ervaringen beschouwen als illusies of valse herinneringen."

Vragenlijst

De deelnemende medici zullen verder de hersenactiviteit van klinisch dode patiënten extra goed in de gaten houden. Mensen die mogelijk een bijna-doodervaring hebben beleefd krijgen achteraf een uitgebreide vragenlijst toegestuurd, waarin ook de opvallende afbeeldingen uit de operatiekamer zijn opgenomen.

Sam Parnia vindt dat er tot nu toe te weinig onderzoek is gedaan naar bijna-doodervaringen. "In tegenstelling tot wat veel mensen geloven, treedt de dood niet in op een specifiek moment", zegt hij.

Proces

"Het is een proces dat begint als het hart stopt met kloppen, de longen ermee ophouden en de hersenen niet meer functioneren. Daarna breekt er een periode aan van een paar seconden tot soms wel een uur waarin het proces nog kan worden omgekeerd met medische ingrepen. Door te onderzoeken wat mensen in die periode ervaren, krijgen we een uniek kijkje in datgene wat we uiteindelijk allemaal zullen meemaken tijdens het sterfproces."