DEN HAAG - De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) heeft de Spinozapremie maandag toegekend aan vier onderzoekers.

De winnaars zijn Deirdre Curtin (rechtskundige, Universiteit Utrecht), Marcel Dicke (entomoloog, Wageningen Universiteit), Leo Kouwenhoven (natuurkundige, Technische Universiteit Delft) en Wil Roebroeks (archeoloog, Universiteit Leiden).

De premie is de grootste Nederlandse onderscheiding in de wetenschap. Elke onderzoeker krijgt 1,5 miljoen euro, te besteden aan onderzoek naar keuze. De wetenschappers worden onderscheiden voor hun baanbrekend en inspirerend onderzoek.

De winnaars, allen hoogleraar in hun vak, behoren tot de top van de Nederlandse wetenschap en hebben ook een internationale reputatie. Sinds 1995 is de premie toegekend aan 48 wetenschappers. Onder hen zijn zeven vrouwen.

Europees recht

Curtin (47) geldt als de grootste Nederlandse expert op het gebied van recht en bestuur van de Europese Unie. Zij is gespecialiseerd in het international recht en het internationale bestuurlijk terrein. Zij waarschuwde eerder dan anderen voor de sluipende groei van het aantal zelfstandige bestuursorganen in de Europese Unie.

Ecologie

Dicke (49) wordt onderscheiden voor zijn ecologische onderzoek naar de interactie tussen planten en insecten. Hij ontdekte dat planten in noodsituaties geurstoffen op maat maken om insecten te lokken die plantenetende mijten aanvallen. Dat opende een nieuw onderzoeksgebied in de ecologie.

Halfgeleiders

Kouwenhoven (43) ontvangt de prijs voor zijn onderzoek op het gebied van quantumontvangst in halfgeleidermaterialen. Zijn werk is van belang voor de vervaardiging van fundamenteel nieuwe computers. NWO noemt hem "een wereldleider" op het gebied van elektronische eigenschappen van nanostructuren.

Onorthodox

Roebroeks (52) deed observaties over vroege mensachtigen en de ontwikkeling van de menselijke samenleving. De onorthodoxe onderzoeker probeert vragen naar de oorsprong van de mens te beantwoorden. Hij laat zich bij zijn analyses leiden door eigen interpretaties en waarnemingen, niet door heersende opvattingen.

Nederlandse Nobelprijs

Het is de dertiende keer dat de Spinozapremie, ook wel aangeduid als de Nederlandse Nobelprijs, wordt toegekend. Op 28 november ontvangen de winnaars het geld en het bij de prijs behorende beeldje van Spinoza.