Hoeveel je kunt verdienen in je vak, hangt in Nederland voor een groot deel af van je sector of branche. Maar hoe hoog (of laag) liggen de lonen voor verschillende beroepen precies? Deze week: winkelmedewerkers.

We shoppen meer en meer online. Dat is lekker makkelijk, maar veel pakketjes gaan weer net zo snel retour omdat de bestellingen niet aan de verwachtingen voldoen. In een fysieke winkel weet je gelijk of iets past en hoe het staat, en kun je je laten adviseren door een medewerker. Deze harde werkers zijn de hele dag in de weer om te zorgen dat de winkel er piekfijn uitziet, dat alles op voorraad is en dat klanten snel geholpen worden. Wat verdienen ze daarmee?

Wat verdien je als je net begint?

Doorgaans niet meer dan het minimumloon, vertelt FNV-bestuurder en "vakbondsvrouw in de winkelstraat" Linda Vermeulen. "Dat is 1.725 euro bruto - of 10,48 euro per uur - en dat geldt vanaf je 21e. Wij willen dat dit loon al vanaf je achttiende gaat gelden, want nu verdien je als achttienjarige 5,24 euro per uur of 862,50 euro per maand voor een 38-urige werkweek. Dat is een half loon, terwijl je op die leeftijd volwassen bent en hetzelfde werk doet als een 21-jarige."

Een fulltime contract is eerder uitzondering dan regel, want veel winkels bieden alleen maar parttime contracten, zegt Vermeulen. "Je ziet vaak dat mensen er nog een andere baan naast hebben."

De overkoepelende cao voor winkelpersoneel is de cao retail non-food. Daaronder vallen bijna alle winkelmedewerkers. Wel zijn er enkele winkels, waaronder de Bijenkorf, HEMA en IKEA, die een eigen cao hebben. Volgens Vermeulen zijn die cao's wat salarissen en voorwaarden betreft beter dan de overkoepelende cao, "maar nog steeds niet onwijs goed".

Hoe maak je stappen?

Je stijgt in principe elk jaar iets in je salarisschaal, tot je aan je maximum zit. "Het punt is alleen dat het maximum niet erg verschilt van het minimum", zegt Vermeulen. "Als je begint op het minimumloon, kun je na drie jaar stijgen naar 10,83 euro per uur, en dat is het maximum van de schaal." Als je meer verantwoordelijkheden hebt, of bijvoorbeeld leidinggevende bent, kun je naar een hogere schaal. Maar ook daar is het geen vetpot, je gaat er hooguit 16 cent per uur op vooruit.

Wat is het hoogst haalbare salaris?

Volgens de loontabel is dat 3.021 euro bruto als je op de hoogste trede van de hoogste salarisschaal (I) zit. Je geeft dan leiding aan circa 110 medewerkers op verschillende locaties, hebt kennis op hbo-niveau en begeleidt werkzaamheden binnen een groot aantal winkels. Overigens betreft het een minimum-cao, dus werkgevers mogen meer betalen, maar niet minder.

“Ik spreek veel winkelmedewerkers die het geweldig vinden om in een winkel te werken, het wordt tijd dat er ook waardering voor ze komt.”
Linda Vermeulen, FNV

Zijn er nog extra's?

Een vakantietoeslag van 8 procent, het wettelijk minimum. Verder zijn er toeslagen voor het werken op bepaalde uren en voor overwerk (25 tot 50 procent). Deze kunnen worden uitbetaald in geld of gecompenseerd in vrije tijd. Wie tussen 22.00 en 7.00 uur werkt, krijgt voor die uren 50 procent extra betaald. Ook op zondagen geldt een toeslag van 50 procent. Op feestdagen krijgt winkelpersoneel dubbel betaald.

Voor welke uitdagingen staat de beroepsgroep?

"Ik spreek veel winkelmedewerkers die het geweldig vinden om in een winkel te werken, het wordt tijd dat er ook waardering voor ze komt", zegt Vermeulen. "Er moet meer geld naar de medewerkers. Winkels als Primark zijn in handen van de rijkste families ter wereld, maar je hoort bedrijven alleen maar klagen over tegenslag zus of crisis zo."

Vermeulen noemt het een grote uitdaging dat lonen laag houden loont voor de winkels. "Als bedrijven het minimumloon betalen, krijgen ze subsidie (het LIV, red.) van de overheid. Die subsidie verliezen ze als ze meer gaan betalen, wat het dubbel zo duur maakt om de lonen te verhogen. Het is een enorme perverse prikkel. De minister wil die subsidie in 2025 afschaffen, maar ik zie nu al dat werkgevers bezig zijn iets nieuws daarvoor in de plaats te bedenken."

Tot slot gaat er volgens Vermeulen vanuit de overheid te veel steun naar online winkels als bol.com, Zalando en Amazon, waardoor fysieke winkels klandizie verliezen. "Ik vind dat we moeten stoppen met doen alsof het allemaal aan de consument ligt. De consument gaat slechts mee in het aanbod."