Iedereen op de arbeidsmarkt moet zich kunnen ontwikkelen, vindt de overheid. Daarom komt in het voorjaar een speciaal ontwikkelbudget beschikbaar. Dat geld kun je besteden aan een opleiding, training of cursus. Stel dat je wil gaan studeren, wat kies je dan en hoe combineer je het met werk?

Vanaf 1 maart 2022 kan iedere werkende en werkzoekende maximaal 1.000 euro voor scholing en ontwikkeling aanvragen. Dat plan staat omschreven in de prinsjesdagplannen en wordt ook wel STAP-budget (een afkorting van Stimulering ArbeidsmarktPositie) genoemd.

Tot die tijd kun je nog gebruikmaken van de scholingsaftrek, een regeling die bepaalde kosten voor scholing fiscaal aftrekbaar maakt. Maar omdat je dan eerst moet investeren voor je het bedrag (deels) kunt terugkrijgen, is de regeling niet voor iedereen aantrekkelijk.

Daar komt met het budget verandering in. Zo hoopt de overheid dat nog meer mensen zich gaan ontwikkelen en op die manier langer hun baan kunnen behouden of sneller een nieuwe baan vinden

Ontwikkeling kan je baan leuker en relevanter maken

Loopbaancoach Danielle Bax zegt dat het ontzettend belangrijk is om je te blijven ontwikkelen tijdens je loopbaan. "Je verandert als mens door de jaren heen. Daardoor kan je baan misschien minder goed bij je gaan passen. Bijvoorbeeld als je een gezin sticht of omdat als je je maatschappelijk bijdrage belangrijker gaat vinden."

“Als je weet waar je goed in bent, dan weet je ook waar je je in kan ontwikkelen.”
Danielle Bax, loopbaancoach

Als je ondanks de andere wensen blijft stilstaan in je carrière, dan gaat het wringen. Tot je op het punt komt dat je werk geen plezier meer oplevert. "En dan loop je misschien wel tegen een burn-out aan. Dat wil de overheid graag voorkomen."

Daarnaast blijft ook de wereld om je heen veranderen. Om duurzaam inzetbaar te blijven, moet je als werkende bijblijven, zegt Bax. Dat doe je door bijvoorbeeld bij te leren naast je huidige baan. Zo maak je die ook nog eens leuker. "Als je weet waar je goed in bent, dan weet je ook waar je je in kan ontwikkelen. Ik probeer mensen altijd te helpen bij het ontdekken op deze punten."

Ook Chris van Deursen, hoofd advies en voorlichting van opleider NCOI, gelooft in die aanpak. Hij weet dat je soms niet anders kunt dan doorleren. "De wereld wordt steeds digitaler, daar moet je wel in mee kunnen gaan. We zien vaak dat mensen daarom een IT-opleiding naast hun werk gaan doen."

Zoek eerst uit wat bij je past, daarna komen de praktische zaken

Maar het is niet altijd even duidelijk voor welke opleiding of cursus je zou moeten gaan. Daarnaast is het aanbod ontzettend breed. Om erachter te komen wat je moet kiezen, is het belangrijk om eerst een helder beeld van je loopbaan te krijgen, zegt Van Deursen. "Welke opleiding het beste bij jou past, is heel erg afhankelijk van je achtergrond, de inhoud van je rol en welke kennis of vaardigheden je al hebt. Een gesprek met een coach kan daarbij altijd nuttig zijn."

Mensen die er niet uit komen, krijgen van Bax het advies iets verder in te zoomen op zichzelf. "Voor je een opleiding gaat kiezen, moet je eerst heel scherp hebben wie je bent, wat bij je past, waar je behoeften liggen en wat je drijfveren zijn. Daarna ga je kijken wat erbij past."

Beide experts benadrukken dat de praktische kant als laatste aan de beurt is. "Pas als je een opleiding hebt gevonden, kijk je bijvoorbeeld wat de reisafstand naar het opleidingsinstituut is en hoeveel tijd de studie je in totaal gaat kosten", zegt Bax. Van Deursen: "Sommige mensen willen een opleiding doen in dezelfde stad als ze wonen. Maar als je eerst je droomopleiding vindt, ben je misschien wel bereid om iets verder te reizen. Je keuze moet niet gestuurd worden door praktische overwegingen."

Werk en privé combineren

En dan komt het moment dat je echt gaat beginnen met studeren. Hoe combineer je dat met het werkende leven of een gezin? Van Deursen krijgt hier altijd veel vragen over. "We hebben allemaal verplichtingen en drukke levens. Je zal offers moeten brengen. Het doel is dat je iets leert en dat kost tijd en moeite. Het is een investering, maar die zal zich uitbetalen. Vaak in een leukere baan waar je gelukkiger van wordt."

Bax gelooft dat studeren niet per se zwaar hoeft te zijn. "Als je een opleiding doet waar je energie van krijgt, dan heb je ook energie om het vol te houden."