Langzaam gaat het land van het slot. Ook kantoren zullen weer vaker opengaan. Hoe wen je aan dat nieuwe ritme? En hoe houd je gezonde gewoontes in stand? Arbeidspsycholoog Tosca Gort en vitaliteitsdeskundige Marije de Vries geven advies.

De terugkeer naar kantoor betekent voor veel mensen vroeger opstaan. Niet meer een kwartier voor de eerste Zoom-meeting het bed uit rollen en in een joggingpak schieten, maar op tijd van huis weg. "Dat zal voor sommigen echt een omschakeling worden", denkt vitaliteitsdeskundige De Vries van Fitter Nederland.

Wie dat lastig vindt, kan volgens De Vries het beste een nieuw ochtendritueel inbouwen. "Dus niet alleen vroeger opstaan, maar ook iets doen wat iedere dag hetzelfde is. Bijvoorbeeld een kop koffie of thee drinken bij het raam, even het nieuws lezen en dan pas gaan. Zorg dat je niet hoeft te haasten na het opstaan, daardoor wordt dat moment automatisch meer ontspannen."

Voorkomen dat je overprikkeld raakt

Groot medelijden heeft arbeidspsycholoog Gort met iedereen die binnenkort terug moet naar een kantoortuin. "Dat is echt niet meer van deze tijd', vindt de oprichter van de GORTgroep. "Vrijwel niemand kan zich echt concentreren in zo'n grote open ruimte. Helemaal na een periode waarin iedereen rustig thuis heeft gewerkt. Werkgevers moeten zich dat realiseren."

“Gezonde rituelen kunnen snel verwateren, maar door vaste momenten te kiezen wordt het volhouden makkelijker.”
Marije de Vries, vitaliteitsdeskundige

Maar medewerkers die benauwd worden van het idee om weer de kantoortuin in te moeten, kunnen ook zelf wat doen om het leed te verzachten. Gort: "Ga in gesprek met je leidinggevende en regel een plek voor jezelf. Geef aan dat je je beter kunt concentreren in een kleine ruimte en draag direct oplossingen aan."

Alles staat of valt bij goede en duidelijke communicatie. "Stuur bijvoorbeeld mee wat de kosten zouden zijn van het plaatsen van cubicles (kleine gedeeltelijk afgesloten ruimtes) en of je die zou mogen bestellen. Zo kun je voorkomen dat je bij terugkeer op kantoor direct overprikkeld raakt."

Dit is volgens Gort dé periode om ons werk anders in te richten. Om aan te geven aan je werkgever dat je vaker thuis wil werken, omdat je sommige delen van het werk bijvoorbeeld liever in stilte doet. Of wat vaker een overleg in wandelvorm wil houden, als dit je goed doet. Neem de goede gewoontes die dit jaar zijn ontstaan mee naar de nieuwe situatie.

"Veel mensen hebben thuis een nieuw ritme ontwikkeld", stelt De Vries. "Zo is wandelen tijdens de pandemie dé sport van Nederland geworden. Mooi, want het werkt stressverlagend en is gezond"

Wil je dagelijks blijven wandelen? Dan is het volgens De Vries slim om na te denken hoe je dat kunt doen. "Je moet je omgeving opnieuw inrichten. Vooraf bepalen op welke momenten je die beweging gaat pakken. Ga je met de trein naar het werk en kun je lopen naar het station? Of een blokje om in de lunchpauze? Als je daar echt een nieuw ritme van wil maken, moet je daar tijd voor zien te blokkeren. Gezonde rituelen kunnen snel verwateren, maar door vaste momenten te kiezen wordt het volhouden makkelijker."

Enkel gesprekken over KPI's

Zoeken naar een combinatie van beweging en rust is ook volgens arbeidspsycholoog Gort belangrijk. In de bedrijven waar ze voor werkt, ziet ze veel vermoeidheid. "Het is een heftig jaar geweest. Sommige medewerkers vonden het moeilijk om werk en privé te scheiden en hebben stressklachten. Er zijn leidinggevenden die veel te hard zijn geworden en enkel over KPI's praten, omdat er geen softe gesprekken meer zijn."

“We hebben nog nooit zo’n extreme psychologische druk gekregen van bovenaf. Daar gaat iedereen anders mee om.”
Tosca Gort, arbeidspsycholoog

Dat heeft zijn weerslag in teams. "Vergaderen via het scherm werkt toch anders. De kleine persoonlijke momenten ontstaan tussendoor of bij het koffieapparaat. Ik hoor dat veel mensen zich eenzaam voelen. Die losse momenten van contact zorgen voor verbinding en dat doet iedereen goed."

Onderwerp corona beter vermijden?

Hoewel het weerzien met collega's vaak prettig zal zijn, realiseert Gort zich dat de polarisatie in Nederland momenteel groot is. De pandemie is een ongekende crisis gebleken, waar heel verschillend over wordt gedacht. Dat zal ook doordringen op de werkvloer, verwacht ze. "Wat we hebben meegemaakt is ongekend. We hebben nog nooit zo'n extreme psychologische druk gekregen van bovenaf. Daar gaat iedereen anders mee om. Van hen die veel angst hebben voor het virus tot de groep die corona afdoet als onzin."

De vraag is of je daar met collega's - die een duidelijke mening hebben - over wil praten. "Volgens mij kan dat alleen maar als het je lukt om je in te leven in die ander en zonder oordeel erachter te komen waarom hij of zij zo in het leven staat. Tegelijk is dat ontzettend moeilijk, dus soms kun je het onderwerp beter vermijden. Zodat deze periode vol veranderingen een prettige ervaring wordt voor iedereen."