De aangescherpte maatregelen en het voortduren van de lockdown beginnen hun tol te eisen. Ruim de helft van de Nederlandse beroepsbevolking voelt zich nu gestrest, blijkt uit nieuw onderzoek van Intermediair. Ruim een derde ervaart nu zelfs meer stress dan tijdens de eerste lockdown.

Panel Inzicht vroeg in opdracht van Intermediair duizend respondenten naar hun stresservaring vergeleken met driekwart jaar geleden. Het onderzoek laat onder meer zien dat 38 procent van de ondervraagden nu meer stress ervaart dan tijdens de eerste lockdown.

Meer dan de helft van de respondenten zegt minder energie te hebben en meer spanning door de stress. Somberheid, sneller emotioneel worden en slaapproblemen worden ook vaak genoemd als nadelige effecten.

“Het is niet zo dat alles volgende week weer normaal is, het kan nog een half jaar duren. Mensen raken hierdoor gedesillusioneerd.”
Thijs Launspach, psycholoog

De uitzichtloosheid van de coronacrisis is de meest genoemde reden voor stress. "Maatregelen zijn goed te doen als ze van korte duur zijn. Maar het is niet zo dat alles volgende week weer normaal is, het kan nog een half jaar duren. Mensen raken hierdoor gedesillusioneerd", zegt Thijs Launspach, psycholoog en schrijver van het boek Werk kan ook uit.

In stresssituaties komen mensen redelijk snel in een overlevingsstand, zegt Launspach. "Maar op een gegeven moment raken je reserves op en dan treedt uitputting op. Je pleegt dan roofbouw op jezelf. Dit de manier waarop mensen in een burn-out terechtkomen."

'We hebben nu juist veerkracht en optimisme nodig'

De winter kan bijdragen aan neerslachtige gevoelens, zegt bedrijfspsycholoog Ellen Huijsmans. "Donker, kou en nat weer, meer binnen en dan nu ook nog het gevoel van verplicht binnen zitten helpen niet mee."

Die variatie in het leven en de ontspannende activiteiten hebben we nu harder nodig dan in het voorjaar. Dat zijn de dingen waar we juist van opladen, zegt Huijsmans. "Ik maak me grote zorgen over de emotionele gevolgen. We hebben nu juist veerkracht en optimisme nodig."

Het werkplezier van Nederlanders staat ook onder druk. Van alle respondenten uit het onderzoek geeft 25 procent aan nu minder werkplezier te ervaren dan tijdens de eerste lockdown. 34 procent vond het werk voor de crisis leuker.

“Door een hoge werkdruk krijg je het idee dat je te weinig doet. Je raakt daardoor ontevreden en onzeker over je eigen kunnen.”
Ellen Huijsmans, bedrijfspsycholoog

Een derde van de ondervraagden geeft aan last te hebben van een hogere werkdruk. Volgens Huijsmans mogelijk aanleiding voor een slechter zelfbeeld. "Door een hoge werkdruk krijg je het idee dat je te weinig doet. Je raakt daardoor ontevreden en onzeker over je eigen kunnen. Gevoelens van somberheid en angst liggen op de loer."

Dan moeten veel thuiswerkers ook nog zien om te gaan met de afleidingen van huisgenoten en de eventuele zorg voor kinderen die nu thuis onderwijs moeten volgen. "We willen ons werk goed doen, maar ook onze kinderen begeleiden. Alle ballen tegelijk hoog moeten houden vraagt veel van ons."

'Vraag niet te veel van je werknemers'

Psycholoog Launspach zegt dat we werkplezier nu hard nodig hebben. "De vraag is alleen: wat kun je nog inzetten om het werk leuk te maken? Werkgevers moeten in ieder geval die digitale borrels blijven organiseren en hun personeel ondersteunen. Vraag niet te veel van je werknemers, wees zuinig op ze. Het is niet de bedoeling dat ze straks uitvallen."

Een tip van Huijsmans: blijf over je stressklachten praten. "Door met vrienden te praten voel je je minder alleen en kun je alles beter relativeren. Zoek mensen op die wel die veerkracht en oplossingsgerichtheid hebben als je in de put zit. Maak er samen iets van. Als je echt uit balans raakt, zoek dan professionele hulp."