Lookalikes, slangenmelkers, matrassentesters en Netflix-ondertitelaars. In deze rubriek interviewen we de mensen met een niet-standaard antwoord op de standaardvraag: Wat doe jij eigenlijk? Dit keer Fenneke Visscher (35), uitvaartfotograaf.

Wie: Fenneke Visscher
Wat: Uitvaartfotograaf
Jongste en oudste overledene: Nul en honderd jaar

Waarom zou je foto's laten maken van een uitvaart? Het is toch geen feestje, zullen sommigen denken. Maar de uitvaartfotografie is in opkomst volgens uitvaartfotograaf Fenneke Visscher. Niet alleen de coronapandemie - die ervoor zorgt dat niet iedereen de uitvaart persoonlijk kan bijwonen - maar ook het afnemen van het taboe op de dood en rouw zorgen voor meer geïnteresseerden.

“Na afloop kreeg ik veel complimenten voor de foto's. Iedereen wilde een boek hebben voor thuis.”

Visscher, die altijd al hobbyfotograaf was, maakte de eerste uitvaartfoto's op de begrafenis van de oma van haar vriend. "De familie zei: 'Fenneke, jij vindt het toch leuk om te fotograferen? Doe maar.'" Tijdens die eerste opdracht merkte Visscher meteen dat het werk haar goed lag. "Ik voelde precies aan welke momenten ik vast moest leggen: de troostende handen op schouders, het dragen van de kist over de begraafplaats. Na afloop kreeg ik veel complimenten voor de foto's. Iedereen wilde een boek hebben voor thuis."

"Natuurlijk is er soms ook wat aarzeling", vertelt Visscher. "Mensen willen zichzelf niet huilend terugzien, het voelt te confronterend, te verdrietig, of er is iemand in de familie die het niet wil." Vaak weet ze in zulke gevallen toch, met een geruststellend gesprek, overeenstemming te bereiken. "Huilende mensen zet ik sowieso bijna nooit op de foto. Op zulke momenten toon ik respect en laat ik de camera even zakken." Het moment dat wel vaak op haar foto's terug te zien is, komt daarna. De troost die mensen bij elkaar vinden, en de bezinning.

Zoveel mogelijk op de achtergrond

Om deze momenten te vangen loopt Visscher rond op de uitvaart. Altijd stil en zoveel mogelijk op de achtergrond. Visscher: "Soms zeggen mensen naderhand dat ze mij niet eens hebben opgemerkt. Dat vind ik een compliment. En ik denk ook dat ik daarom goed in dit werk ben." De overledene wordt meestal ook op de foto gezet. Maar nooit nadrukkelijk. "Meestal focus ik op de handen, met het gezicht vaag op de achtergrond", zegt Visscher. "Of ik maak foto's van familieleden of vrienden, die nog even gedag zeggen bij de kist."

“Een livestream van anderhalf uur ga je niet snel terugkijken. Maar een fotoalbum kan je af en toe nog eens openslaan.”

De koffietafel of borrel naderhand is volgens de uitvaartfotograaf ook een belangrijk moment. Soms is het verdriet te groot om ook samen te kunnen lachen, bijvoorbeeld bij het overlijden van een kind. Maar vaak zijn dit intieme momenten, waarop er mooie herinneringen worden opgehaald. Visscher: "Daarom is het extra pijnlijk, dat uitvaarten in coronatijd niet op de gebruikelijke manier door kunnen gaan. Het blijft een menselijke behoefte, om elkaar dan juist op te zoeken."

Uitvaartfoto als achtergrond op mobieltje

Veel van haar klanten zijn ontzettend benieuwd naar de foto's, en daarom stuurt Visscher altijd de volgende dag al een paar voorbeelden op. Sommigen plaatsen de uitvaartfoto's zelfs als achtergrond op hun mobieltje. Voor anderen is de wetenschap dat er een fotoalbum is genoeg.

Met haar foto's hoopt ze mensen een mooie herinnering en troost te bieden. "Een bloemstuk blijft niet bewaard, en een livestream van anderhalf uur ga je niet snel terugkijken. Maar een fotoalbum kan je af en toe nog eens openslaan. Het is toch het laatste wat je van iemand hebt."