Roddelen op kantoor gebeurt nog maar weinig nu veel mensen thuiswerken vanwege het coronavirus. Goed nieuws, zou je denken, maar praten over elkaar is wel degelijk ergens goed voor.

Over iemand anders praten terwijl diegene er niet bij is. Wie die definitie van roddelen aanhoudt, ziet volgens Onne Janssen van de Rijksuniversiteit Groningen dat het veel meer is dan negatief over elkaar praten. "Roddelen is een heel normaal deel van onze sociale interactie. Van alle informele gesprekken die we voeren, praten we zo'n 60 tot 70 procent van de tijd over elkaar."

Dat is lang niet altijd kwaadwillend, legt hij uit. "Over elkaar praten hoeft natuurlijk helemaal niet altijd negatief te zijn." Volgens Janssen is roddelen, op de werkvloer en daarbuiten, zelfs functioneel.

“Door te roddelen kunnen we emotioneel ontladen.”
Rinus Feddes, Universiteit van Humanistiek

Roddelen heeft meerdere functies

De onderzoeker onderscheidt drie functies van over elkaar praten. "We krijgen door roddelen inzicht in ons sociale netwerk, bijvoorbeeld over wie goed werkt doet en wie de kantjes ervan afloopt. Ook kunnen we beïnvloeden hoe collega's anderen zien en daarmee invloed uitoefenen op besluitprocessen. En een belangrijke functie van roddelen is het verbinden van collega's."

Rinus Feddes van de Universiteit van Humanistiek in Utrecht promoveerde twee jaar geleden op het onderwerp en ziet nog een ander aspect dat volgens hem van belang is. "Door te roddelen is het mogelijk om emotioneel te ontladen."

Nu iedereen al maandenlang thuiswerkt komt die functie onder druk te staan. "Veel mensen ervaren stress tijdens het thuiswerken, dat wordt nu opgekropt." Feddes merkt dat collega's sneller geïrriteerd raken. "Natuurlijk kan je je collega bellen om stoom af te blazen, maar dat is minder spontaan dan even langslopen."

“Ik merk dat iedereen een stuk formeler is via officiële communicatiekanalen.”
Rinus Feddes, Universiteit van Humanistiek

Janssen ziet ook een andere functie van roddelen in het nauw komen door het thuiswerken: het doorgeven van informatie. "Normaliter vang je informatie makkelijker op, nu is de kans toch groter dat je dingen mist."

Hij noemt het voorbeeld van projecten die opgestart worden. "Op kantoor hoor je dingen in de wandelgangen, dan kan je aanhaken." Spreken twee collega's over een project waar een ander mee bezig is terwijl jij naast hen zit te werken, dan is die informatie snel vergaard. "Nu ben je niet van alles op de hoogte, waardoor je bepaalde projecten kan missen waaraan je graag mee had willen werken."

'Heb het over gedrag dat iemand kan veranderen'

Het missen van die informatie kan er ook voor zorgen dat we bepaalde waarschuwingen over collega's missen. "Bijvoorbeeld voor die ene collega die de kantjes ervan afloopt of altijd te laat komt", zegt Janssen.

Maar er is een grens tussen iemand objectief waarschuwen en je negatief over iemand uitlaten, zegt Feddes. "Als je over iemand klaagt, is het belangrijk dat feitelijk te houden." Eigenlijk gelden daarbij dezelfde regels als bij feedback geven. "Spreek vanuit jezelf, beschrijf veranderbaar gedrag en laat weten wat het met je doet. Ook als diegene over wie het gaat er niet bij is."

Al met al kan het kantoor voor Feddes dan ook niet snel genoeg weer opengaan. "Ik merk dat iedereen een stuk formeler is via officiële communicatiekanalen. Ik mis het informele roddelen eigenlijk wel."