Steeds meer kinderen groeien op in een gezin in de bijstand. In 2014 waren het bijna 223.000 minderjarigen, 6,5 procent van het totaal. In 2009 was het 5,2 procent.

"Het aantal volwassenen in de bijstand stijgt al een paar jaar. Dat zien we dus terug bij kinderen. Kinderen horen bij een volwassene", zegt Jan Latten, hoofddemograaf van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en hoogleraar Sociale Demografie aan de Universiteit van Amsterdam.

Het CBS heeft onderzoek gedaan voor het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. De cijfers zijn dinsdag naar buiten gebracht. Bijstandskinderen krijgen minder vaak speelgoed, sporten minder en hebben minder uitjes.

Bijstandskinderen wonen vooral in de grote steden. Zo woont bijna een op de vijf Rotterdamse kinderen in een bijstandsgezin. In Amsterdam gaat het om 14 procent van alle kinderen, een op de zeven, in Den Haag is het 12 procent.

Ook aan de randen van Nederland, in de krimpgebieden in het noorden en zuiden, groeien kinderen vaak op in armoede. Er wonen veel bijstandskinderen in Heerlen, Groningen, Kerkrade, Enschede, Appingedam en Pekela.

Gescheiden moeders

Volgens Latten zijn er in de grote steden naar verhouding meer gescheiden moeders, die alleen moeten rondkomen. Bovendien zijn er meer niet-westerse allochtonen dan in andere delen van het land. In die groep is de werkloosheid hoger.

In de krimpgebieden is weinig werk. Jonge mensen met een hogere opleiding, en dus met meer kans op een baan, vertrekken naar andere delen van het land. De achterblijvers hebben vaker geen baan of komen in de bijstand terecht.

Dat patroon verandert voorlopig niet, denkt Latten. "De nieuwe middenklasse trekt naar de grotere steden, kijk naar Amsterdam."

De minste bijstandskinderen wonen in de bible belt, de band met gereformeerde dorpen van Zeeland tot Overijssel. Daar zijn namelijk minder gescheiden moeders.

Ernstig

SP-Kamerlid Sadet Karabulut noemt de cijfers ernstig. "Het kabinet zet steeds meer mensen weg in de bijstand door werklozen te bestrijden in plaats van werkloosheid", stelt ze.

Ze wil onder meer dat alleenstaande moeders met kleine baantjes hun inkomsten in de bijstand kunnen houden. Ook stelt ze voor dat ieder kind de kans krijgt om te sporten en aan sociaalculturele activiteiten mee kan doen.