UTRECHT – De voordelen van een persoonsgebonden mobiliteitsbudget wegen niet op tegen de nadelen ervan. Dit blijkt uit onderzoek van Boer & Croon in opdracht van de Nederlandse Spoorwegen (NS).

Een werkgever kan gebruikmaken van een mobiliteitsbudget om zijn werknemers financieel te prikkelen om minder of duurzamer te gaan reizen. Ontwikkelingen als Het Nieuwe Werken, filedruk en Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen leiden tot een toenemend belang van een individuele keuzevrijheid voor mobiliteitsbudgetten.

Uit onderzoek van Intomart van een aantal maanden geleken bleek al dat de helft van de Nederlandse werknemers voor een mobiliteitsbudget zou kiezen als dat mogelijk is.

Voordelen

De voordelen van een persoonsgebonden mobiliteitsbudget die uit het onderzoek van Boer & Croon naar voren komen zijn dat werknemers bewuster gaan nadenken over mobiliteit, waardoor ze minder gaan reizen en dus files verminderen evenals de CO2-uitstoot.

Werknemers hebben meer keuzevrijheid, kunnen er geld mee verdienen, hun werkgevers worden aantrekkelijker en die kunnen er op hun buurt ook voor zorgen dat budgetten voor bijvoorbeeld het openbaar vervoer hoger worden dan de die voor de auto. Zo kunnen zij het gedrag van hun werknemers beïnvloeden.

Nadelen

Maar volgens de NS wegen de voordelen dus niet op tegen de nadelen, die ook uit het onderzoek naar voren komen: werkgevers krijgen meer administratieve lasten, het is ‘complex’ is voor zowel de werkgever als de werknemer, en werknemers kunnen op een onverantwoorde manier gaan optimaliseren. Ze zouden bijvoorbeeld de goedkoopste auto’s aanschaffen en minder klantenbezoeken afleggen. Daarbij staan mensen vaak niet open voor verandering.

Gedrag

Dat beaamt ook gedragswetenschapper Bert Pol. “Kleine geldbedragen hebben geen effect op gedrag, grote bedragen waarschijnlijk wel.” Ook geeft hij aan dat de ‘lange termijn voordelen’ vaak niet opwegen tegen de ‘korte termijn nadelen’. De vraag is of mensen ‘nu’ hun auto laten staan als ze pas eind van de maand of eind van het jaar daar een vergoeding voor terugzien.

Ook voegt hij er aan toe dat geld misschien helemaal niet nodig is. “Als je milieu of leefbaarheid van het land aan wil pakken kunnen geldbedragen ook contraproductief zijn. Omdat mensen eigenlijk vinden dat ze het niet voor het geld doen, maar om een andere reden.”

Volgens Pol kunnen de betrokken organisaties beter eerst onderzoek doen naar wat er nodig is om het gedrag van mensen te beïnvloeden, want werknemers kunnen wel aangeven open te staan voor het persoonlijk beheren van een mobiliteitsbudget, maar daarmee is niet gezegd dat ze ook daadwerkelijk hun gedrag gaan aanpassen.