Microsoft Flight Simulator 2020 verschijnt op 18 augustus voor de pc. Ter gelegenheid van het uitkomen van het computerprogramma spraken we twee mannen met een hobby: zij bouwden een cockpit na in hun woning, om de vliegsimulatie zo echt mogelijk te maken. Want voor sommige mensen is het niet genoeg om een virtueel vliegtuig met muis en toetsenbord de lucht in te brengen.

Met een vliegtuigsimulator is het mogelijk om op de computer de wereld over te vliegen. Dat is heel realistisch. In beeld staan de knoppen die de piloot van een echt vliegtuig ziet, maar ook het uitzicht dat een piloot in de lucht heeft. Al sinds de eerste Microsoft Flight Simulator (die verscheen 37 jaar geleden) proberen spelers hun toestellen probleemloos te laten opstijgen en landen. De simulatoren zijn inmiddels zo realistisch, dat ook echte piloten ze gebruiken voor vliegtraining. Maar ook liefhebbers zonder brevet gaan er prat op; de een gaat daarmee verder dan de ander.

Theodoor Janzen (43) werkt in het dagelijks leven als vrachtwagenchauffeur, maar begon ruim twee jaar geleden met de bouw van een halve cockpit van een Boeing 737, gewoon in een kamertje thuis. Aan de kant van de gezagvoerder kan hij als piloot de lucht in. Op een scherm ziet hij de omgeving en waar hij precies vliegt.

"Over drie jaar moet het af zijn.", zegt hij. "Er hangt nogal een kostenplaatje aan en ik wil zo min mogelijk afwijkingen in mijn cockpit, om de realiteit te benaderen." Janzen zit minimaal eens per week in zijn cockpit. "Ik vlieg bijvoorbeeld naar Gran Canaria of Kroatië. In het Oostenrijkse Innsbruck ligt de mooiste landingsbaan ter wereld, in een dal. Het is ook een van de moeilijkste en spectaculairste landingen die er zijn, vanwege sterke wind die vanuit verschillende richtingen komt."

De cockpit en cabine van Theodoor Janzen. (Bron: Theodoor Janzen/Vlieg-beleving.nl)

Vliegen als in een echt vliegtuig

Nico Weesjes (75) heeft een complete cockpit in zijn huis. Na twaalf jaar komt het einde van het bouwwerk in zicht. "Het is een heel apparaat geworden, want ik wilde het zo echt mogelijk hebben. Dat is gelukt. De knoppen kloppen, de vloer trilt. Ik wil alleen nog twee motoren installeren om turbulentie te simuleren. Vier centimeter op en neer is genoeg hoor, anders zijn de kotszakken niet aan te slepen. Daarna is het wel klaar."

Het was nog een hele klus om onderdelen te vinden. "Toen ik begon met bouwen, was er nog weinig informatie beschikbaar. Tegenwoordig bestel je met een muisklik een complete cockpit: je tikt een ton af en hij wordt afgeleverd." Weesjes heeft een behoorlijke set-up: twee pc's sturen beamers aan die beelden van de vliegsimulator tonen. Het beeld neemt 7,5 meter van een muur in beslag, waardoor het net lijkt alsof hij echt in het vliegtuig zit als hij vanuit de cockpit naar buiten kijkt.

"Ik vlieg helemaal volgens de officiële regels", zegt hij. "Dan sta ik bij de gate en moet ik aan de toren vragen of ik naar Frankfurt mag. Ik krijg instructies van de verkeersleider om naar de baan te gaan. Daar moet ik over op een andere radiofrequentie en meld ik me voor toestemming om op te stijgen. Ga je eerder de baan op, dan begint die vent te schreeuwen."

Nico Weesjes in zijn flight simulator. (Bron: Nico Weesjes)

Simulator als hulpmiddel tegen vliegangst

Theodoor Janzen heeft naast zijn halve cockpit ook een deel van een vliegtuigcabine staan, inclusief passagiersstoelen. "Dat kwam toevallig op mijn pad en ik dacht: hier kan ik iets mee doen om anderen te helpen." Hij kwam op het idee om cursussen aan te bieden voor mensen met vliegangst.

Met een scherm voor de ramen van de cabine lijkt het volgens Janzen net of je echt vliegt. "Er beweegt niets, maar het voelt wel alsof je schuin gaat als ik een bocht maakt, omdat je de vleugel ziet kantelen. Je hersenen houden je voor de gek."

Janzen legt uit wat er precies tijdens een vlucht gebeurt. "Ik probeer zo realistisch mogelijk te zijn, zo zijn er ook bagagebakken die open en dicht kunnen." Hoewel de cursus in een kamer in zijn woning plaatsvindt, zijn de lessen behoorlijk serieus. Met een lespakket en een psycholoog ter plaatse wordt bekeken waar de angst vandaan komt en wat eraan kan worden gedaan. "Mensen mogen ook zelf even vliegen in de cockpit en ik leg uit wat een piloot doet."

De cockpit en het uitzicht van Nico Weesjes. (Bron: Nico Weesjes)

Help, mijn man heeft een hobby

Beide heren hebben een vrouw die het prima vindt, een cockpit in huis, zolang zij maar niet mee hoeven op de vlucht. "Mijn partner zegt: 'fijn dat je een hobby hebt, maar ik hou me er verder niet mee bezig'", zegt Janzen.

Zo gaat dat ook bij Weesjes. "Ze geeft er niet veel om. Soms zitten we aan de koffie en vertel ik over alle technische problemen die ik tegenkwam. Dan hang ik een heel verhaal op en kijkt ze me liefdevol aan, maar ze snapt er niks van. Mijn stewardess wil ze niet worden, dus die zoek ik nog. Maar succes met binnenkomen, want de aanmeldingen lopen via m'n vrouw!"