Hier is profvoetbal tot minimaal 1 september verboden, maar aan de andere kant van de grens werd dit weekend de Bundesliga hervat. Hoe hebben de Duitsers dat voor elkaar gekregen in coronatijd, als eerste van alle belangrijke voetbalcompetities?

Eensgezindheid

"De lol is er wel vanaf, de Eredivisie is dood." Met die woorden roept Ajax-directeur Marc Overmars op 1 april op om de Nederlandse competitie te beëindigen. Sinds 12 maart moeten mensen zoveel mogelijk thuisblijven en is de Eredivisie opgeschort. In de dagen die volgen, scharen steeds meer clubbestuurders zich achter Overmars.

De KNVB wacht af wat de regering in samenspraak met het RIVM besluit. Op 24 april meldt premier Mark Rutte tijdens een persconferentie dat profvoetbal tot 1 september niet is toegestaan, waarna de KNVB het seizoen beëindigt zonder bekerwinnaar en zonder kampioen, promovendi en degradanten aan te wijzen. Veel betrokken partijen zijn woedend over met name die laatste twee aspecten. Er volgt een soap die zelfs tot een rechtszaak leidt.

Hoe anders gaat het bij de oosterburen. De clubs trekken vanaf het begin gezamenlijk op, steeds wordt het belang van solidariteit benadrukt.

Natuurlijk, dat heeft voor een groot deel een financiële reden. Als de Bundesliga niet wordt uitgespeeld, dan lopen de clubs gezamenlijk zo'n 350 miljoen euro aan tv-inkomsten mis (voor Nederlandse clubs is dat slechts 20 miljoen euro). Dertien van de 36 Duitse clubs dreigen in acute financiële problemen te komen.

Een ander groot verschil met Nederland en veel andere Europese (top)voetbalcompetities is de Duitse daadkracht: terwijl alle clubs zich in de media op de vlakte houden over de gevolgen van de coronapandemie, werkt de Deutsche Fussball Liga (DFL) vanaf het begin van de crisis achter de schermen met de regering aan een plan om het seizoen te hervatten. Al op 8 april, een week na de oproep van Overmars, kondigt DFL-voorzitter Christian Seifert aan dat hij begin mei weer wedstrijden zonder publiek wil laten spelen.

"Het voetbal is een belangrijk onderdeel van de cultuur. Mensen verlangen terug naar een stukje van het normale leven. Daar kan de Bundesliga voor zorgen", zegt Seifert in de New York Times. "Daarom zijn we met de regering in overleg over het hervatten van de competitie." In plaats van af te wachten tot de overheid besluiten voor het profvoetbal zou nemen, kwam de voetbalbond zelf met een uitgebreid plan.

Testen, testen, testen

Evangelos Kotsopoulos is tijdens de coronapandemie een veel geciteerde bron bij media in Duitsland en daarbuiten. Overal mag de woordvoerder van Akkreditierte Labore in der Medizin (de vereniging voor laboratoria) uitleggen waarom Duitsland het zo goed doet in deze wereldwijde gezondheidscrisis, met relatief weinig slachtoffers vergeleken met andere Europese landen.

"Andere landen bouwen nu laboratoria, wij hebben ze al", vertelt Kotsopoulos dan. Duitsland beschikt over een aanzienlijke farmaceutische industrie, waardoor er op grote schaal getest kan worden. Waar er in Nederland (17 miljoen inwoners) begin april dagelijks 4.000 tests op COVID-19 beschikbaar zijn, ligt het aantal afgenomen tests in Duitsland (83 miljoen inwoners) in diezelfde periode op 116.655 per dag.

In Nederland wordt alleen getest op zorgpersoneel en mensen met klachten die tot de risicogroep behoren. De Duitsers kunnen veel meer mensen testen. Gevolg is dat het coronavirus vaak in een vroegtijdig stadium wordt ontdekt, waardoor patiënten sneller behandeld kunnen worden en de kans op verspreiding fors wordt verminderd.

"Maar alleen met de hoge testcapaciteit red je het niet", benadrukt Kotsopoulos tegenover de BBC. "De regering hier heeft heel adequaat gehandeld door al vroeg quarantainemaatregelen af te kondigen. En die regels worden over het algemeen heel goed nageleefd door de bevolking."

Nederland en Duitsland in coronatijd

  • Aantal inwoners: Nederland 17 miljoen - Duitsland 83 miljoen
  • Aantal doden door corona: Nederland 5.643 - Duitsland 7.933
  • Aantal doden per miljoen inwoners: Nederland 329 - Duitsland 95
  • Aantal geregistreerde besmettingen: Nederland 43.681 - Duitsland 175.223
  • Aantal coronapatiënten op ic: Nederland 450 - Duitsland 1.500
  • Aantal dagelijkse coronatesten begin april: Nederland 4.000 - Duitsland 115.655

Gründlichkeit

Vraag een Europeaan wat het meest gedisciplineerde volk is en de kans is groot dat het antwoord luidt: "De Duitsers." Weinig mensen zijn zo gestructureerd en gezagsgetrouw als onze oosterburen.

Nadat de Duitse bond een protocol van vijftig pagina's met strikte richtlijnen opstelde, als voorwaarden voor de terugkeer van het voetbal in coronatijd, was er nergens protest te horen. De kenmerkende gründlichkeit was effectief.

Een kleine greep uit de waslijst aan maatregelen: Spelers en staf verblijven de hele week in een verder leeg hotel, dragen buiten trainingen en wedstrijden om constant mondkapjes en dienen ondanks tweewekelijkse testen continu 1,5 meter afstand in acht te nemen. Ze moeten zelf hun vieze kleren in de wasmachine doen en zelfs hun huisgenoten moeten regelmatig coronatests ondergaan.

Toch is er ook in Duitsland discussie onder de bevolking. Maar mede dankzij het doordachte, daadkrachtige optreden van de overheid én voetbalbond is er een groeiende positieve houding ten opzichte van de Neustart van de Bundesliga. Bij een poll van de ARD begin april stemde 49 procent nog tegen het spelen van wedstrijden zonder publiek in coronatijd, twee weken later leverde een vergelijkbare peiling bij Die Welt nog maar 30 procent tegenstemmers op.

Het uitgebreide protocol zorgt ervoor dat ook de voetballers zelf zich veilig voelen. "Ik spreek veel met al mijn spelers en er is er nog geen een geweest die zegt dat hij bang is", zei Bayer Leverkusen-trainer Peter Bosz (56) op de website van zijn club. "De spelers behoren nog minder tot een risicogroep dan ik, want ik ben al ouder en astmapatiënt. En ik voel zelf ook geen angst."

Leverkusen-trainer Peter Bosz. (Foto: Pro Shots)