Zowel RTL als de publieke omroep introduceerde deze maand een nieuwe talkshow: Eva Jinek maakte haar debuut op RTL en maar liefst tien presentatoren vullen in duo's het gat dat Jinek en Jeroen Pauw achterlieten op NPO1. NU.nl maakt een eerste balans op met tv-kenners: wie komt ongeschonden uit de talkshowstrijd?

"Zalig is het land waarin er zoveel gepraat kan worden over een talkshow", zei Eva Jinek in de eerste aflevering van haar talkshow op RTL 4. "Competitie tussen shows is goed… Als ik maar win."

Vier maanden geleden was er nog geen vuiltje aan de talkshowlucht, maar binnen een half jaar kan veel veranderen. Op vrijdag 3 januari maakte Jinek haar debuut namens RTL, nadat ze eind september haar overstap naar de commerciële zender had aangekondigd. Net iets eerder dan de eerste uitzending van Op1 van de NPO, dat op maandag 6 januari zijn première beleefde.

Twee nieuwe talkshows die in dezelfde week van start gaan, dat heeft een concurrentiestrijd tot gevolg. Dat werd extra benadrukt door het schrappen van de reclameblokken op de publieke omroep, dat ervoor moest zorgen dat Op1 toch nog eerder zou starten dan Jinek.

Op1 lijkt vooralsnog de 'winnaar' in de strijd om de cijfers. De talkshow won het tot dusver steeds nipt van Jinek en RTL. Op1 wist in de vijf dagen gemiddeld 962.800 kijkers te trekken en Jinek 911.400. Het was het startpunt van een heuse kijkcijferoorlog.

“Op1 en Jinek zijn volledig inwisselbare programma's”
Frits Barend, televisiemaker

Dat beide talkshows in de media tegenover elkaar worden gezet, vindt NRC-televisierecensent Arjen Fortuin niet onterecht. "Iedereen was buitengewoon sceptisch over Op1 voor het begon - ik ook. Maar na vier uitzendingen zie je dat het kwalitatief inhoudelijk is, dat de kijkcijfers goed zijn, dat het project kolossaal onderschat is en vrijwel alle deskundigen ongelijk hebben gekregen."

"De vergelijking is terecht, de programma's zijn volledig inwisselbaar", stelt Frits Barend. "Ik wist bij God niet of ik nou naar RTL of naar NPO1 zat te kijken, ook wat inhoud betreft." En dat vindt hij positief: "Toen Henk van Dorp en ik Barend & Van Dorp voor RTL maakten, hebben we ook altijd onafhankelijk kunnen werken. Met John de Mol hebben we weleens een discussie gehad, maar hij respecteerde onze beslissing altijd."

'Jinek mag veel inhoudelijker'

Wat vinden de kenners van de 'nieuwe' Jinek? "Ik zag totaal geen verschil tussen de oude en de nieuwe Jinek", meent Barend. "Er zaten wel een paar onderwerpen in waarvan ik dacht: waarom heb je die? Het mag verrassender, dat vond ik van beide programma's, maar dat gaat denk ik niet meer gebeuren."

Fortuin: "Dan hoor je haar aan Jort Kelder vragen: 'Wat vind jij van het nieuws van Harry en Meghan?' Ze heeft de neiging om een groot deel van de uitzending te vullen met mensen die al tientallen keren op tv zijn geweest, dat doet Jinek meer dan anderen. Het mag veel inhoudelijker."

De recensenten doken boven op de nieuwe shows en dan met name op Op1. Duo Erik Dijkstra en Willemijn Veenhoven werd onwennig en nog niet op elkaar ingespeeld genoemd en het duo Giovanca Ostiana en Tijs van den Brink "te Tijd voor MAX-achtig". Angela de Jong noemde Carrie ten Napel, die naast Charles Groenhuijsen plaatsnam, in het AD een "verrassing" die naast de meer ervaren Groenhuijsen de show stal. Rob Goossens van De Telegraaf vond Hugo Logtenberg "prima", maar "de glans" kwam volgens Goossens van Sophie Hilbrand, de andere helft van het presentatieduo.

"Ik vond ze het allemaal heel behoorlijk doen", vindt Fortuin. "Er zat weinig verslapping in de onderwerpen. Ik dacht niet vaker dan bij Pauw en Jinek: wat een gezever, ik wil het uitzetten. Je ziet dat de mensen achter de schermen erg ervaren zijn. Bij nieuwe teams kennen de makers de gevaren vaak nog niet."

De recensent vond in de eerste aflevering Willemijn Veenhoven "heel erg goed". "Tot mijn verbazing was het woensdag heel gezellig bij Charles Groenhuijsen en Carrie ten Napel. Peter Koelewijn (met wie Groenhuijsen een duet zong, red.) was een briljant gekozen gast. Hij had een enorme chemie met Charles. Sander Schimmelpenninck en Welmoed Sijtsma waren ook leuk en onderhoudend. Het tweede duo, Giovanca en Tijs, vond ik het minst goed uit de verf komen, maar bij alle duo's kun je wel vijf mindere dingen bij elkaar harken."

Charles Groenhuijsen en Peter Koelewijn zingen samen 'Kom van dat dak af'
766
Charles Groenhuijsen en Peter Koelewijn zingen samen 'Kom van dat dak af'

'Heb niet één keer gelachen'

Barend is wat minder enthousiast. "Ik heb niet één keer gelachen. Carrie ten Napel vond ik leuk. Charles is Charles. Hij is geen talkshowhost, maar een voortreffelijke commentator die er als gast moet zitten. Er zit geen duo tussen waarvan ik denk: goh, die vullen elkaar aan. Het zijn allemaal individuen, ze kijken elkaar nauwelijks aan."

"Een duo moet op elkaar ingespeeld zijn. De één bouwt het op en de ander maakt het af, daar waren Henk en ik in getraind. Ik zie ook geen gevechten. Het is fijn als er een pittig gesprek is en dat je je ergernis niet onder stoelen of banken steekt. Jeroen Pauw had dat ook."

Is het een mogelijkheid dat de vijf duo's worden vervangen door het allerbeste tweetal of de twee beste duo's uit de reeks? Dat is wel de opzet, denkt Barend. "Maar dan krijg je straks weer de vraag welke omroep het mag gaan doen en is de andere beledigd, want alles moet vertegenwoordigd worden."

Er werd goed gereageerd op het duo Carrie ten Napel en Charles Groenhuijsen. (beeld: Omroep MAX)

'Beau wordt scherper dankzij Jinek'

Fortuin ziet het als een realistisch scenario dat Op1 door de vijf duo's gepresenteerd blijft worden. "Ik denk dat talkshows niet afhankelijk hoeven te zijn van één kolossaal uithangbord. Voor deze stelling zijn deze week zeker extra argumenten vergaard. Het kan zijn dat er over een maand geen hond meer kijkt naar Op1 of Jinek, maar die kans lijkt me niet groot."

De cijfers en 'reputatie' die Jinek nu op RTL 4 opbouwt, zullen volgens Fortuin van nut zijn voor Beau van Erven Dorens, die straks zijn collega weer mag afwisselen. "De redactie en host van Jinek zijn veel beter en meer ervaren. Het plan is denk ik dat Jinek zoveel gewoonte kweekt, dat straks ook de kijkcijfers van Beau stijgen tot een aanvaardbaar niveau. Hij krijgt straks ook de redactie van Jinek achter zich, dus Beau zal inhoudelijk scherper worden."

Alle positieve woorden ten spijt, had het memorabelste talkshowmoment van de week wat Fortuin betreft niet plaats in Jinek of Op1. "Dit was met afstand de uitzending van De Wereld Draait Door waarin Holocaustoverlevende Selma van de Perre te gast was."