Raymond van Barneveld kende een turbulent jaar en nam na zijn roemloze uitschakeling zaterdag in de eerste ronde van het WK afscheid van het darts. Drie direct betrokkenen over de afgelopen twaalf maanden van de 52-jarige Hagenaar. "Het was aangrijpend om te zien dat een groot kampioen zo worstelde."

Een dag na de blamerende uitschakeling door de onbekende Litouwer Daris Labanauskas in ook al de eerste ronde van het WK van vorig jaar zit Van Barneveld samen met zijn manager Jaco van Bodegom en schrijver van zijn boek (Game Over) Jasper Boks bij hem thuis op de bank in Den Haag. Hij staart een beetje voor zich uit.

"Er zat een zielig hoopje mens voor me", kijkt Boks bijna een jaar later terug op dat moment. "Hij riep alleen maar dat hij dood wilde en het allemaal niet meer zag zitten. Ik dacht eerst altijd: stel je niet zo aan. Maar ik heb dus met eigen ogen gezien hoe pijnlijk verliezen voor hem is. Het is absoluut geen aanstellerij. En anders moet hij het theater in."

Van Barneveld weet meteen de gevolgen van zijn vroegtijdige exit op het WK. Hij zal buiten de top 32 van de Order of Merit (de wereldranglijst in het darts) vallen en is daardoor niet langer automatisch verzekerd van deelname aan de majors. Hij moet zich via de door hem zo gehate Players Championships zien te plaatsen voor de belangrijkste toernooien.

"Ik maakte me zorgen om hem, maar niet dat hij zichzelf van kant zou maken, want ik weet dat het altijd momentopnames zijn", zegt Van Bodegom. "Ik ken Raymond nu vijf jaar en in die tijd hebben we ontzettende diepe dalen meegemaakt. Hij is in zijn hoofd soms het vermogen kwijt om te relativeren of door te pakken. Dan help ik hem daarbij."

Raymond van Barneveld krijgt een troostend tikje van Michael van Gerwen na de pijnlijke nederlaag tijdens de Premier League of Darts in Ahoy. (Foto: Pro Shots)

'Raymond brengt dan iedereen in een lastig parket'

Van Barneveld maakt in november 2018 al bekend dat hij na het WK van 2020 stopt. Hij krijgt daardoor dit jaar een wildcard voor de prestigieuze Premier League of Darts, met twee speelrondes in 'zijn' Rotterdam Ahoy. Maar wat een prachtige herinnering op eigen bodem moet worden, wordt een nachtmerrie.

'Barney' degradeert na twee kansloze nederlagen (1-7 tegen Daryl Gurney en 1-7 tegen Michael van Gerwen) voor het eerst uit de Premier League. Hij voelt zich vernederd in eigen land en besluit om per direct een punt achter zijn carrière te zetten, om daar een dag later alweer op terug te komen.

"Ik zag een andere Raymond, een Raymond die heel erg bezig was met alles eromheen", vertelt dartsverslaggever Arjan van der Giessen van RTL 7, die Van Barneveld decennialang van dichtbij meemaakte. "Medelijden is een groot woord, maar ik vond het wel aangrijpend om te zien dat zo'n groot kampioen zo worstelde met van alles en nog wat. Dat verdiende hij niet."

"Ik heb na de nederlaag tegen Van Gerwen in mijn hotelkamer anderhalf uur gebeld met Raymond. Vervolgens moest ik de PDC bellen om te melden dat hij doorgaat", aldus Van Bodegom. "Hij ging de volgende ochtend met zijn vriendin Julia naar Disney World en ik zat de hele dag telefoontjes te plegen. Raymond bracht iedereen in een lastig parket, vooral zichzelf."

Van Barneveld: 'Waarom zou ik trots zijn op mijn carriere?'
123
Van Barneveld: 'Waarom zou ik trots zijn op mijn carriere?'

'Hij is zwart of wit, nooit grijs'

Niet alleen de sportieve resultaten zijn dramatisch, ook privé gebeurt er van alles in het leven van Van Barneveld. Zo wordt er in zijn huis ingebroken, ligt hij na een huwelijk van 25 jaar in scheiding met zijn vrouw Silvia en wordt hij in de Britse tabloids door het slijk gehaald omdat hij met zijn nieuwe liefde zoenend is te zien in de lobby van een hotel.

"Jaco zegt het altijd mooi: hij is een beschadigde volwassene", is Boks het daar wel mee eens. "Hij was dit jaar heel vaak depressief, maar ik heb hem ook meegemaakt op momenten dat hij zichzelf zó geweldig vond. Hij is zwart of wit, nooit grijs. Dat is wat hem ook zo interessant maakt. Hij is een echte character en daar zijn er niet zo heel veel van in de sport."

"We hebben alles geprobeerd om hem positief te krijgen", vertelt Van Bodegom. "Haptonomie, hypnose, EMDR (een therapie die met name gebruikt wordt bij een posttraumatische stressstoornis, red.)... Maar hij doet alles twee weken en als hij verliest, gaat alles de prullenbak in en gaan we opnieuw aan de tekentafel zitten. Als je niet volledig toegewijd bent om te doen wat er is afgesproken, krijg je de deksel op je neus."

"Er was de laatste jaren meer afstand tussen ons", ondervond ook Van der Giessen de gevolgen van die wisselende stemmingen bij Van Barneveld. "Daar heb ik hem ook een keer over gesproken. Hij gaf zelf ook aan dat hij te veel bezig is geweest met zichzelf, waardoor hij de mensen om zich heen een beetje uit het oog is verloren. Dat is aan de andere kant ook wel te verklaren als je ziet wat er allemaal is gebeurd."

Raymond van Barneveld samen met Jasper Boks, schrijver van zijn boek Game Over. (Foto: Pro Shots)

'De laatste tijd zie ik weer sporen van de oude Raymond'

Van Barneveld bereikt uiteindelijk nog relatief eenvoudig zijn 28e WK en beleeft in november zowaar een goede periode. Hij maakt met name op de Players Championship Finals indruk, met overtuigende zeges op Nathan Aspinall, Joe Cullen en Glen Durrant, waarmee het vertrouwen terug lijkt gekeerd.

Lijkt, want op 15 december 2019 is de carrière van Van Barneveld al voorbij na de eerste ronde van het WK. Darin Young, niet eens in het bezit van een Tourkaart, is verrassend te sterk. Van Barneveld noemt zichzelf na afloop een "amateur die nooit van zichzelf zal houden, van zichzelf walgt en het leven geen zin meer vindt hebben". Daarna verlaat hij met het hoofd gebukt het Alexandra Palace.

"Als hij 'Barney' is, komt er een ongelukkig gevoel bij hem naar boven, maar als Raymond is hij gewoon een heel fijne kerel", besluit Boks. "Het probleem is dat dat te weinig op de voorgrond komt. Ik hoop dat hij straks weer kan genieten. Daar klinkt medelijden uit, maar dat komt omdat ik niet kan begrijpen dat je niet kan genieten van vijf wereldtitels."

Raymond van Barneveld met zijn karakteristieke gebaar tijdens de Zwarte Cross. (Foto: Pro Shots)