Meer reizigers namen deze zomer de trein om de grens over te gaan. De trein naar Parijs, Londen of Berlijn pakken is nog redelijk eenvoudig. Maar waar loop je tegenaan als nog verder van huis wil gaan, zoals naar Barcelona of Rome?

Voor het derde jaar op rij pakken meer reizigers de trein voor internationale trips. Deze zomer groeide het aantal boekingen bij NS International naar buitenlandse bestemmingen gemiddeld met 13 procent.

Ook de Treinreiswinkel, dat verre reizen zoals met de Transsiberië Express verkoopt, noteert een sterke groei. Het aantal boekingen groeide hier met ruim 15 procent. "Steeds meer mensen zien de trein als een serieus alternatief voor het vliegtuig", zegt unitleider Hielke Buisman van de Treinreiswinkel.

Volgens de NS komt de groeiende populariteit enerzijds doordat de internationale verbindingen uitgebreid zijn en de reistijden op trajecten verkort zijn. Zo ben je sneller in Brussel en is de capaciteit van de Thalys uitgebreid. Die heeft met Disneyland Parijs bovendien een nieuwe bestemming gekregen.

'Sorry, deze reis kunt u niet boeken'

Maar zelf een internationale treinreis uitstippelen is vaak niet makkelijk. "Sorry, helaas kunnen wij deze specifieke reisoptie niet verkopen. Ook niet telefonisch", meldt de internationale reisplanner van NS wanneer we een treinreis Utrecht Centraal - Rome proberen te boeken.

Soms zitten gedeeltes van de reis niet bij het ticket inbegrepen. Bijvoorbeeld wanneer je op Paris Nord aankomt, maar via Paris Gare de Lyon, 5 kilometer verderop, verder reist. Er rijdt een metro tussen deze twee stations waarvoor je bij een loket nog een apart kaartje moet kopen.

Voor andere reizen is het wel mogelijk om alles van tevoren online te boeken, maar kunnen de tickets alleen worden afgehaald bij een loket. En voor wie met een fiets reist, is het bijna onmogelijk om uit te zoeken of de tweewieler nu wel of niet mee mag in de trein.

Daarnaast is er nog het spoor zelf: in Europa zijn de spoorwegen niet overal even breed, waardoor treinen niet altijd soepel van het ene het andere land in kunnen rijden. In een aantal landen van de voormalige Sovjet-Unie is het spoor breder. Aan de grens wordt de trein dan met een lift omhoog getakeld om van onderstel te wisselen.

Een trein rijdt over het Zwitserse Landwasserviaduct dat op de UNESCO-Wereldergoedlijst staat. (Foto: 123RF)

Honderden vervoerders met elk eigen voorwaarden

"Op dit moment kun je per trein niet op een fijne manier naar verre bestemmingen als Milaan of Barcelona", zegt woordvoerder Hessel Koster van de NS. "Als je ver weg gaat, krijg je te maken met verschillende vervoerders met elk eigen tarieven, eigen voorwaarden en eigen boekingssystemen. Sommige boekingssystemen zijn zo verouderd dat alleen speciaal opgeleide medewerkers van ticketbedrijven ze snappen", zegt Koster.

Daarom richt NS zich voornamelijk op afstanden tot 700 kilometer van Amsterdam Centraal, zoals Berlijn, Londen, Brussel en Parijs. "Op die afstanden kunnen we de concurrentie met het vliegtuig nog aan", zegt Koster. "We maken ons geen illusies dat dat nu op langere afstanden al lukt."

De Treinreiswinkel richt zich wel op grote afstanden. In 2016 startte zij de routeplanner en boekingswebsite Happy Rail, waarin 65.000 bestemmingen zijn opgenomen. "We willen één overkoepelend boekingssysteem, zoals dat al wel bestaat in de luchtvaart", zegt Buisman.

Knip de reis in meerdere stukken

Buisman adviseert reizigers om een treinreis zo vroeg mogelijk te plannen om het voordeligst uit te zijn. Daarnaast kan het lonen om de reis in meerdere stukken te knippen. "Vraag de tarieven bij verschillende maatschappijen op, want soms is hetzelfde ticket bij een andere vervoerder goedkoper", zegt hij.

Het hardnekkige idee dat een treinreis heel duur is, klopt overigens niet altijd. Een ticket voor een treinrit Amsterdam Centraal - Barcelona koop je vanaf 148,10 euro (tweede klasse) als je twee maanden van tevoren boekt. Diezelfde afstand met de auto kost rond de 284,92 euro aan brandstof en vignetten, aldus de routeplanner van Via Michelin.

3 tips voor het boeken van je internationale treinreis

  • Plan je treinreis zo vroeg mogelijk
  • Soms is het goedkoper een ticket te boeken via een vervoerder zelf dan via een ticketbureau
  • Onderzoek of een Interrail-pas een praktische optie voor jou is

Interrailen kan, maar heeft haken en ogen

Voor wie het uitpluiswerk helemaal wil omzeilen kan een Interrail-pas een uitkomst zijn. Hiermee kun je voor een vaste prijs vrij reizen door 31 Europese landen gedurende drie, vijf of zeven dagen binnen een maand.

"Maar ook daar zitten haken en ogen aan", zegt Buisman. "Voor sommige treinen, zoals de TGV, moet je dan nog een zitplek reserveren, waardoor je extra kosten maakt." Daarnaast is de pas bij niet alle spoorwegmaatschappijen geldig.

Ondanks de stijgende populariteit van de trein is het dus nog altijd geen sinecure om een lange reis door meerdere landen goed uit te stippelen.

"NS heeft wel de ambitie om langere treinreizen makkelijker te maken, maar tegelijkertijd zijn we ook realistisch. Al die losse vervoerders richten zich op de eerste instantie op hun regionale reizigers en daarna pas op de internationale", zegt Koster. "Dat kunnen we niet in ons eentje veranderen."