Niet alleen in het Nederlandse straatbeeld, maar ook op bergachtige vakantiebestemmingen fietsen steeds meer mensen op een e-bike. De elektrische fiets maakt bergtochten voor gevorderden toegankelijk voor de minder getrainde toerist. Maar dat kan ook risico's met zich meebrengen.

Sinds een paar jaar zijn veel rustieke herbergen, café-restaurants en barretjes in onder meer de Alpen en de Andalusische bergen uitgerust met laadpalen. De wandelaars, wielrenners en mountainbikers krijgen gezelschap van steeds meer toeristen op een elektrische fiets.

De elektrische fiets is al een aantal jaar niet meer weg te denken uit het Nederlandse straatbeeld. Inmiddels omarmen niet alleen 65-plussers, maar ook middelbare scholieren en forenzen het rijwiel met hulpmotortje.

BOVAG en Rijwiel en Automobiel Industrie (RAI) Vereniging noemen elektrisch fietsen "het nieuwe normaal".

Een e-mountainbiker rijdt een heuvel af op Mallorca. (Foto: 123RF)

Fietstocht per e-mountainbike door de Andalusische bergen

De e-bike heeft ook zijn weg naar de reisbranche gevonden. Reisbureaus zoals Kras, Pharos, Djoser en SNP Natuurreizen bieden vakanties per elektrische fiets aan. Deze reizen variëren van fietsen door het glooiende Limburgse landschap tot klimmen en dalen in de Andalusische bergen op een e-mountainbike.

Dankzij de elektrische sportfiets kunnen reisorganisaties hun aanbod verbreden en meer klanten bereiken. "Met een e-bike wordt een tocht minder intensief", legt woordvoerder Karianne van Rongen van Pharos Reizen uit. "Daardoor kunnen we meer bestemmingen aanbieden waar het normaal te warm is voor fietstochten. Bijvoorbeeld op Mallorca of in Portugal en Spanje."

"Je komt niet meer hijgend en puffend de bergtop op", zegt Annelies Tichelaar van de ANWB. "Je kunt er daarom langere en meer uitdagende tochten mee maken."

Het gros van de vakantiegangers die een e-bikevakantie boekt is vijftig jaar of ouder, aldus Van Rongen. "Maar we zien ook meer jonge gezinnen die een e-bike met aanhanger huren, zodat de kinderen achterin kunnen zitten."

Meer e-bikes en meer ongelukken

  • In 2018 passeerde de e-bike de gewone fiets als meest verkochte tweewieler.
  • Vorig jaar werden er meer dan 400.000 elektrische fietsen verkocht.
  • Ook het aantal verkeersongelukken waarbij e-bikes betrokken zijn stijgt.
  • In 2018 gebeurden er 47 procent meer ongelukken met elektrische fietsen dan in 2017.
  • Duitsland, Nederland en Oostenrijk zijn volgens TUI de populairste bestemmingen voor een fietsvakantie.

'Niet elk land is zo goed ingericht als Nederland'

Het succes van de e-bikevakantie roept wel de vraag op of je voor een e-biketocht door de bergen geen kennis of ervaring met wielersport nodig hebt, ook gezien het toenemende aantal ongelukken met e-bikes in Nederland (zie kader hierboven).

"Nee", zegt Van Rongen. "Als jij gewoon kan fietsen, dan kun je ook die mountainbiketocht doen. Je moet alleen een normale basisconditie hebben. Voorbereiding in Nederland is niet nodig."

De Fietsersbond ziet dat anders. De bond is blij dat meer mensen op fietsvakantie gaan, maar hoopt wel dat vakantiegangers zich daar goed op voorbereiden. "Mensen denken er vaak niet over na dat niet elk land zo goed is ingericht op fietsers als Nederland", zegt Martijn van Es van de Fietsersbond.

“We horen vaak dat fietsers in het buitenland ineens op een autoweg belanden”
Martijn van Es, Fietsersbond

"De bewegwijzering in het buitenland is vaak anders, de verkeersregels zijn anders. We horen het vaak dat fietsers ineens op een autoweg belanden. Wij zijn dat in Nederland niet gewend. Daar moet je je goed over inlezen voor je op vakantie gaat", zegt Van Es.

En zeker met e-bikes zul je niet overal een fietsenmaker kunnen vinden wanneer een onderdeel stukgaat. "Je moet zelf spullen meenemen en reparaties kunnen uitvoeren."

Op een e-bikevakantie in het buitenland moet je zelf reparaties kunnen uitvoeren. (Foto: 123RF)

Instructies van de e-bike

Van Rongen vertelt dat er een 24-uurs hulpdienst beschikbaar is tijdens de e-bikevakanties van Pharos Reizen. Bij het ophalen van de elektrische mountainbike krijgen de vakantiegangers instructies. "Als je er een beetje onzeker over bent, kan er een gids een stuk meefietsen. Daarna mag je zelf op pad."

Ook het parcours van een e-biketocht wordt grondig onderzocht voordat het wordt aangeboden voor een vakantie. "We kijken naar of je niet telkens hoeft te laden en dat de tocht niet alleen steil omhoog gaat."

'Mijn fiets werkt niet!'

Yvonne Smits is bergsporter, mountainbiker en redacteur voor toerismewebsite indebergen.nl. Zij bezoekt geregeld Europese berggebieden en komt inmiddels overal mensen op e-bikes tegen.

Volgens Smits valt er nog wel wat te verbeteren aan de veiligheidsinstructies die e-biketoeristen meekrijgen. "Een korte uitleg en een A4'tje met informatie vind ik niet voldoende. Je hebt een instructieles nodig met een instructeur."

Smits: "Ik hoor mensen vaak zeggen: 'mijn fiets werkt niet!'. Dat is omdat ze te hard trappen, en de ondersteunende motor dan stopt. Je moet goed leren hoe die fiets werkt. Doordat toeristen de techniek van het afdalen, sturen, remmen, inschatten van de weg en bochten niet beheersen, gebeuren er regelmatig ongelukken in de Alpen. Of mensen staan bovenop een berg en weten niet meer hoe ze naar beneden moeten komen. In de bergen, waar het soms steil naar beneden kan gaan, moet je fietservaring hebben."