Het is de grootste democratische operatie uit de menselijke geschiedenis: de Indiase parlementsverkiezingen van 2019. Deze weken mogen 900 miljoen kiesgerechtigden - een op de acht mensen op aarde - hun stem uitbrengen. In totaal nemen 2.354 partijen deel.

Cijfers over de Indiase verkiezingen

  • 900 miljoen stemgerechtigden
  • 2.354 geregistreerde partijen
  • 828.804 stemlocaties
  • 11 miljoen verkiezingsambtenaren
  • 3,9 miljoen stemcomputers

Landelijk worden er 543 zetels (van in totaal 545 zetels) verdeeld in de Indiase volksvertegenwoordiging, de Lok Sabha ('huis van het volk'), die is gevestigd in hoofdstad New Delhi.

Tegelijkertijd vinden verschillende lokale en regionale verkiezingen plaats. Regionale partijen zijn invloedrijk in India; ze domineren het politieke leven in de 29 deelstaten en voorzien de landelijke partijen in allianties van steun.

Van de valleien in de Indiase Himalaya en de woestijn van Rajasthan, tot in de wolkenkrabbers van Mumbai en de regenwouden van Kerala; zo'n elf miljoen verkiezingsfunctionarissen zien erop toe dat elke stemgerechtigde Indiër - van techmiljardair tot analfabete keuterboer - de met onuitwisbare inkt blauw gekleurde wijsvinger, die een uitgebrachte stem markeert, kan gaan halen.

Die inkt wordt niet alleen gretig gefotografeerd voor op sociale media, maar zorgt er ook voor dat de kiezer niet opnieuw kan aanschuiven in de rij.

Een 25-jarige man uit de deelstaat Uttar Pradesh stemde per ongeluk op de verkeerde kandidaat, begaf zich naar huis en hakte zijn blauwe wijsvinger af, zo vertelde hij in een video die veelvuldig werd gedeeld.

Wijsvingers van burgers die hun stem hebben uitgebracht worden gekleurd met onuitwisbare blauwe inkt om te voorkomen dat ze meerdere keren stemmen. (Foto: AFP)

Enorme democratische operatie duurt vijf weken

Gezien de enorme omvang van het land en zijn bevolking worden de verkiezingen gehouden in zeven verschillende fases, die zijn onderverdeeld naar regio. Het hele stemproces neemt vijf weken in beslag - van 11 april tot 19 mei - en de stemmen worden op 23 mei geteld.

Het opkomstpercentage is traditioneel hoog. Bij de vorige verkiezingen, in 2014, was het 66.

De Indiase komiek Anuvap Pal legde in de satirische podcast The Bugle op treffende wijze uit waarom een gefaseerde stembusgang noodzakelijk is: "Als wij onze verkiezingen ook op één dag zouden houden, zou je iets krijgen wat op de mars van de doden uit Game of Thrones lijkt."

Een andere reden is wantrouwen ten aanzien van lokale politiekorpsen, die vaak bekendstaan als partijdig en gevoelig voor omkoping. Om te voorkomen dat zij de verkiezingen beïnvloeden, zijn leden van federale veiligheidsdiensten tijdelijk aangesteld als verkiezingsfunctionaris en naar alle uithoeken van India gestuurd.

“Als wij onze verkiezingen ook op één dag zouden houden, zou je iets krijgen wat op de mars van de doden uit Game of Thrones lijkt.”
Komiek Anuvap Pal

Duizenden partijen geregistreerd voor verkiezingen

Bij de Indiase kiesraad staan 2.354 partijen geregistreerd voor de verkiezingen, maar slechts zo'n vijfhonderd daarvan hebben zelf kandidaten naar voren geschoven.

Zo'n 287 miljoen Indiërs zijn analfabeet, ongeveer een derde van het electoraat. Daarom worden de kandidaten op de elektronische stemkastjes niet alleen vertegenwoordigd door hun foto en de naam van hun partij, maar krijgt die partij ook een unieke icoon mee.

Dat symbool moet worden gekozen van een officiële en beperkte lijst. Jongere partijen komen daardoor soms voor een moeilijke keuze te staan: wordt de partij-identiteit beter uitgedragen door een plaatje van een helikopter, een zak met wasgoed, of een hardgekookt ei?

Ondanks het grote aantal deelnemende partijen, zijn op nationaal niveau slechts twee partijen toonaangevend. Dat zijn de conservatieve en hindoe-nationalistische Bharatiya Janata-partij (BJP) van premier Narendra Modi en het sociaaldemocratische INC van Rahul Gandhi, een telg uit de invloedrijke Gandhi-Nehru-dynastie.

In recente peilingen had de BJP een lichte voorsprong op het INC, maar commentatoren verwachten een spannende race. In ons volgende artikel in deze serie verkennen we de politieke verhoudingen in India.

Indiase verkiezingsambtenaren vervoeren elektronische stemcomputers naar het bergdorpje Srikhola aan de Indiaas-Nepalese grens in de deelstaat West-Bengalen. (Foto: AFP)

Stemlokaal voor één in het leeuwenreservaat

In de Indiase wet is vastgelegd dat niemand meer dan 2 kilometer moet reizen om zijn of haar democratische burgerplicht te vervullen. Dus zelfs in de kleinste, meest afgelegen gehuchten moeten stemlokalen worden ingericht. In totaal zijn het er 828.804.

Vertegenwoordigers van de Indiase kiesraad leurden eind april, op de laatste dag van de zes te voet, een van de 3,9 miljoen elektronische stemmachines naar een bos in de deelstaat Gujarat. Daar wonen niet alleen de driehonderd laatste Perzische leeuwen in het wild, maar ook één kiezer: de conciërge van een afgelegen hindoetempel.

Hij zei het niet erg te vinden dat zijn politieke voorkeur waarschijnlijk geen geheim zou blijven.

Collega-ambtenaren in Jammu en Kasjmir moesten aan de klim om een kiesbureau te vestigen voor de twaalf inwoners van een dorpje op 4.538 meter boven zeeniveau.

Rijen in de brandende hitte

Er zijn niet alleen enorme logistieke uitdagingen. Ook andere hindernissen duiken op tussen de Indiër en het kieshokje.

Het grootste deel van het land zucht onder een hittegolf die het ene na het andere temperatuurrecord doet sneuvelen. In de deelstaat Andhra Pradesh kreeg de hitte eerder deze week een extra zetje van de supercycloon Fani en rezen de temperaturen tot boven de 45 graden.

Over Fani gesproken: die vernietigende storm zorgde ervoor dat elders in India miljoenen mensen moesten worden geëvacueerd uit laaggelegen gebieden.

Tijdens de verkiezingsperiode moesten miljoenen mensen worden geëvacueerd wegens de supercycloon Fani, die veel schade aanrichtte en tientallen levens eiste. Elders in India zorgde de storm voor een verzengende hittegolf. (Foto: AFP)

Kiezers kopen met cash, alcohol en goud

Een eerlijk verloop van de stembusgang garanderen gaat ook niet zonder slag of stoot. Het gaat verder dan voorkomen dat de kiezer in het kieshokje onder druk wordt gezet, een probleem uit het verleden dat tegenwoordig veel minder speelt.

Naar Indiase traditie proberen politici kiezers te lokken met gulheid. Vrachtwagens met keukenapparaten en consumptiegoederen rijden af en aan. Uit onderzoek blijkt overigens wel dat veel Indiërs met liefde een magnetron of een fles whisky aannemen en daarna alsnog op de kandidaat van hun eigen keuze stemmen.

Tussen 26 maart en 2 mei van dit jaar namen de Indiase autoriteiten zeker 420 miljoen euro aan contanten, alcohol, drugs en goud in beslag - bestemd om de gunst van de burger te kopen.

In recente jaren zijn de regels die bepalen hoeveel geld een individuele kandidaat aan zijn campagne mag uitgeven strenger geworden. De strengere limieten gelden echter niet voor de grote partijen, zoals die van Modi en Gandhi. Die organiseren de ene na de andere massale rally, waar iedere aanwezige na afloop een flinke portie van het klassieke Indiase feestgerecht biryani mee naar huis krijgt.

Volgende week op NUweekend: deel twee van deze serie, waarin de voornaamste politieke partijen en kandidaten aan bod komen en we de belangrijkste verkiezingskwesties belichten.