Het lijkt de grootste beursgang van 2019 en een van de grootste beursgangen ooit te worden. Met een beoogde waardering van 90 miljard dollar (zo'n 80,7 miljard euro) gaat taxidienst Uber records breken. De enorme groei die de afgelopen jaren is geboekt doet investeerders watertanden, maar er zijn nogal wat vragen over de financiën.

Zo heeft Uber met de taxidienst nooit echt winst geboekt en blinkt de prospectus, het document voor de beursgang, vooral uit in lengte en niet in duidelijkheid.

Voor investeerders zal het waarschijnlijk moeilijk zijn om de verleiding te kunnen weerstaan. Waar Uber komt, ontstaat onrust en in die onrust heeft het bedrijf een omzet van 11,3 miljard dollar weten te vergaren.

Naar verwachting start de handel in het aandeel op vrijdag 10 mei. Dan worden 180 miljoen aandelen in Uber op de beurs verkocht voor een prijs van 44 tot 50 dollar. Samen met de verkoop van andere aandelen haalt het concern zo 10 miljard dollar op.

Duikvlucht zoals Lyft voorkomen

Tot voor kort zou Uber naar de beurs gaan met een waardering van liefst 120 miljard dollar. Maar uiteindelijk koos men voor een bandbreedte van 90 tot 100 miljard dollar. Uber zelf zal vooral hopen eenzelfde lot als rivaal Lyft te vermijden.

“Consumenten hebben altijd andere opties als het om car sharing gaat”
Mark Hargraves, hoofd vermogensbeheerder Framlington Global Equities

Lyft ging eind maart naar de beurs, maar na een positieve eerste dag maakte het aandeel een duikvlucht. Het aandeel staat nu op bijna 59 dollar, 18 procent lager dan de prijs waartegen het bedrijf naar de beurs ging.

Analisten zijn natuurlijk verdeeld. Aan de ene kant is er de enorme belofte. Waar veel bedrijven zich graag de "Uber van iets" willen noemen, wordt naar Uber soms verwezen als het "Amazon voor transport". Ook Amazon was verliesgevend toen het naar de beurs ging. En menig investeerder heeft er spijt van niet vroeg aandelen Amazon te hebben gekocht.

Operationeel verlies van 3 miljard dollar

"Soms hebben deze bedrijven hype, maar geen vlees op de botten", zegt analist Dan Ives van financieel dienstverlener Wedbush tegen CNBC. Hij noemt Uber een "driekoppig monster"; Uber bestaat niet alleen uit de taxidienst, maar ook uit maaltijdbezorger Uber Eats en vrachtwagendienst Uber Freight. Opgeteld rechtvaardigen deze onderdelen een waardering van 100 miljard dollar voor het gehele bedrijf, zegt hij.

Hij erkent dat voor de taxidiensten de weg naar winstgevendheid een moeilijk gevecht is. Zo hebben de belangrijkste activiteiten nog nooit winst gemaakt. Vorig jaar noteerde Uber weliswaar een winst van 1 miljard dollar, maar dit was te danken aan de verkoop van activiteiten in Rusland en Azië.

Als alleen gekeken wordt naar de bedrijfsvoering boekte Uber een operationeel verlies van 3 miljard dollar. Verder neemt de omzetgroei af. Zo steeg de omzet in 2018 met 43 procent, maar verdubbelden de inkomsten nog in 2017. Volgens Ives gaat de echte winst dan ook geboekt worden bij Uber Eats en Uber Freight.

Moeten de prijzen niet omhoog?

Mark Hargraves, hoofd van vermogensbeheerder Framlington Global Equities, vraagt zich af hoe Uber winstgevend kan worden zonder de prijzen te verhogen. "Consumenten hebben altijd andere opties als het om car sharing gaat."

Voor langetermijnbeleggers zijn de voordelen van Uber "niet onmiddellijk duidelijk", schrijft Hargraves. "Totdat Uber een meer duurzaam pad naar winstgevendheid vindt, zien we andere manieren om toegang te krijgen tot het mobiliteitsthema."

“De informatie die financieel analisten nodig hebben, zat simpelweg niet in de prospectus.”
Rett Wallace, directeur Triton Research

Op sommige punten in de prospectus voor de beursgang is Uber ook ontnuchterend eerlijk over de bedrijfsvoering. De relatie met de chauffeurs is niet geweldig, maar Uber zegt ook te verwachten dat de ontevredenheid van chauffeurs toeneemt. Zo krijgen chauffeurs nu soms meer geld voor een rit dan dat de klant betaalt door de financiële prikkels van Uber. Maar op weg naar winstgevendheid, worden die prikkels waarschijnlijk afgebouwd.

'Prospectus Uber een van de meest complexe ooit'

Naast de vraagtekens over de financiële resultaten zijn er ook twijfels over de hoeveelheid informatie die daadwerkelijk in de ongeveer vierhonderd pagina's tellende prospectus staan. Shira Ovide, columnist bij Bloomberg, noemt het een van de meest complexe prospectussen die ze ooit heeft gelezen.

Rett Wallace, directeur van Triton Research, schreef in een stuk in The Financial Times dat de prospectus een schandaal was, gevuld met een enorme hoeveelheid informatie, maar zonder een goed argument waarom een bedrijf dat 3 miljard dollar verliest, bijna 100 miljard dollar waard is. "De informatie die financieel analisten nodig hebben, zat er simpelweg niet in."

Waar het document wel bol van staat, is de ambitie om te groeien. Zo is Uber van plan om nog miljarden te investeren in het winnen van marktaandeel en technologische ontwikkeling. Topman Dara Khosrowshahi schrijft duidelijk dat het bedrijf op korte termijn financiële offers wil brengen om op lange termijn te groeien. Khosrowshahi: "Omdat we nog niet eens 1 procent van ons werk hebben uitgevoerd, opereren we met een oog op de toekomst."