Woensdag was het moment daar: het Centraal Planbureau en het Planbureau voor de Leefomgeving presenteerden de doorrekeningen van de klimaatplannen. Honderden maatregelen zullen moeten worden genomen om de CO2-uitstoot in de komende decennia in Nederland te verlagen. Maar wat kan je nu al doen om je voor te bereiden? Wie echt slagen wil maken, begint in huis.

Het ligt misschien voor de hand, maar wie korter doucht of de verwarming iets lager zet, levert al een behoorlijke bijdrage aan de reductie van de uitstoot. "Begin bij besparen", is dan ook de boodschap van voorlichtingsorganisatie Milieu Centraal.

Minder CO2 uitstoten kan op allerlei manieren. Je kan minder vlees eten, niet met het vliegtuig reizen of met de fiets en het ov naar het werk gaan in plaats van met de auto.

Maar naast deze alledaagse besparingen, is een belangrijke opgave uit het voorlopige klimaatakkoord weggelegd voor het verduurzamen van woningen. In totaal anderhalf miljoen bestaande woningen moeten in ieder geval verduurzaamd worden. En het zetten van grote stappen in de verduurzaming van woningen, ligt op het gebied van isolatie.

Miljoenen woningen hebben isolatie en toch kan het beter

Maar liefst een kwart miljoen woningen in Nederland heeft helemaal geen isolatie. Daar staat weer tegenover dat de meeste woningen in Nederland wel geïsoleerd zijn, in welke vorm dan ook.

Maar heel vaak gaat het ook om isolatie van een deel van de woning, waarmee nog een boel ruimte overblijft om energiebesparing te behalen. Veel andere woningen hebben dan weer te maken met een beperkt isolerend effect door veroudering. Op al die punten valt snel winst te behalen.

Een paar cijfers: 12 procent van de 4,5 miljoen koopwoningen geen dubbel glas en ruim 16 procent van de woningen heeft geen dakisolatie. Veel mensen weten daarnaast niet dat ze ook hun muren beter kunnen isoleren, wat resulteert in het feit dat maar liefst 28 procent van die miljoenen woningen geen muurisolatie heeft.

En dat terwijl het aanbrengen van isolatie relatief veel opbrengt. "Je hebt eigenlijk meteen profijt van het isoleren van je woning. Je gaat meteen besparen op je energierekening", legt woordvoerder Marlon Mintjes van Milieu Centraal uit.

"Belangrijk is dat je ook meteen comfortabeler woont. Je hebt bijvoorbeeld minder snel last van tocht, je hebt warmere voeten en minder geluidsoverlast van buiten. Daar krijg je zeker geen spijt van en daar moet je ook niet op wachten."

Isoleren gaat van het dak tot de vloer

Er zijn allerlei opties om te isoleren. Dubbelglas is een inkoppertje, maar bijvoorbeeld ook de vloer, gevel, spouwmuur en het dak kunnen worden geïsoleerd.

Een makkelijke ingreep die je soms ook zelf kunt doen, is het dichten van naden en kieren. Denk bijvoorbeeld aan het aanbrengen van tochtstrips. Ook kan je zelf naden dichtmaken met kit of schuim. Daar hoeft geen expert aan te pas te komen en hoeft niet veel te kosten.

Voor de isolatie van de spouwmuur is die expert natuurlijk wel gewenst en die komt natuurlijk met een rekening. Maar het isoleren van de spouwmuur levert volgens Milieu Centraal net zoveel op als een spaarrekening met een rente van 11 procent. Bij een twee-onder-een-kapwoning moet je bijvoorbeeld 2.100 euro investeren om 700 euro per jaar te besparen.

Ook deze ingrepen kosten wat meer, maar leveren ook aardig wat op, zo rekent Milieu Centraal voor:

  • Isoleren van een schuin dak bij verwarmde zolder: 700 euro besparing (investering van 4.700 euro)
  • HR++-glas bij vervanging enkelglas: 340 euro besparing (investering van 3.500 euro)
  • Isoleren vloer van begane grond: 220 euro besparing (investering van 1.600 euro)

In een gemiddelde eengezinswoning zonder isolatie wordt zo'n 3.300 kubieke meter gas per jaar verbruikt. Neem je een reeks aan maatregelen om het huis te isoleren, dan daalt dat verbruik naar 600 kubieke meter gas. Met de gestegen prijzen voor vooral gas scheelt dat 2.200 euro per jaar.

Maar wat nou als huurder?

Maar wat nou als je huurt? Het verduurzamen van zo'n woning komt dan eigenlijk bij de verhuurder te liggen. Maar ook als huurder zijn er manieren om energie te besparen. Denk bijvoorbeeld aan het gebruiken van ledlampen.

De ledlamp is maar liefst 85 procent zuiniger dan een gemiddelde gloeilamp die al sinds 2012 niet meer gemaakt mag worden in de Europese Unie. En met strengere Europese eisen mogen halogeenlampen ook alleen nog maar uit voorraad verkocht worden. Toch zouden er nog genoeg huishoudens zijn die ze hebben.

Hoewel de aanschafprijs iets hoger ligt, levert een ledlamp op de lange termijn toch een flinke besparing op. Heb je nog 24 oudere gloei- en halogeenlampen, dan kan de besparing oplopen tot zo'n 50 euro per jaar.

“Belangrijk is dat je ook meteen comfortabeler woont”
Marlon Mintjes, Milieu Centraal

Reflecterende folie bij de radiator

De belangrijkste besparingen zijn vooral interessant voor woningeigenaren, maar huurders kunnen hun energierekening ook verlagen door kleine aanpassingen in de woning.

Denk bijvoorbeeld aan reflecterende radiatorfolie. Die kaatst de warmte van de radiator het huis in, zodat de warmte niet verdwijnt in de muur erachter. De folie hoeft niet duur te zijn en je kunt deze zelf plaatsen.

En mocht je dan toch nog enkelglas hebben en geen geld hebben om de ramen te voorzien van dubbelglas? Zorg dan dat je de gordijnen regelmatig dichtdoet. Een speciaal plisségordijn werkt bijvoorbeeld goed om de verwarmingskosten te drukken. Door de speciale honingraatstructuur is dit gordijn extra isolerend.