Ferrari heeft in het seizoen 2018 de snelste auto en met Sebastian Vettel achter het stuur een superster die het team aan de eerste Formule 1-titel sinds 2007 moet helpen. Toch is Lewis Hamilton op weg om het grote succes voor het Italiaanse team te dwarsbomen. Alweer. Waar gaat het fout voor het Italiaanse topteam?

"We talk after", was de korte reactie van Vettel na de kwalificatie op het circuit van Monza, begin september. Zijn teamgenoot Kimi Räikkönen had kort daarvoor beslag gelegd op de pole position voor de Italiaanse Grand Prix, een race die Vettel juist moest winnen om het gat naar Hamilton definitief te dichten. 

Maar Ferrari pakte het niet voor het eerst dit seizoen onhandig aan, waardoor Räikkönen kon profiteren van de slipstream van de voor hem rijdende Vettel, terwijl het met het oog op de titelstrijd volstrekt logisch was geweest als die rollen waren omgedraaid. Nu kwam de Duitser 0,161 van een seconde tekort voor pole en ging het de volgende dag mis toen hij in de eerste ronde spinde bij een aanval van Hamilton. Die won de race en liep dertien punten uit op de als vierde gefinishte Vettel.

"Op Monza is de slipstream zo cruciaal, omdat je daar weinig bochten hebt", blikt de Nederlands Chinese coureur Ho-Pin Tung terug op de kwalificatie in Monza, een circuit waar hij zelf in verschillende klasses in actie kwam. "De vuistregel is dat je een slipstream hebt van een auto als je die op het rechte stuk kunt zien. Het scheelt misschien heel weinig, maar de verschillen vooraan zijn zo klein dat het net uit kan maken. Dat is maar weer het bewijs dat je ervoor moet zorgen dat álles klopt, zeker in een strijd die zo spannend is als nu."

WK stand Formule 1

  • Lewis Hamilton (Mercedes) - 281 punten
  • Sebastian Vettel (Ferrari) - 241 punten
  • Kimi Raïkkönen (Ferrari) - 174 punten
  • Valtteri Bottas (Mercedes) - 171 punten
  • Max Verstappen (Red Bull) - 148 punten
  • Daniel Ricciardo (Red Bull) - 126 punten

De blunders van het team

Een race later, in Singapore, ging het opnieuw fout. Ferrari gokte door Vettel vanaf de tweede plaats vroeg een pitstop te laten maken. Bij het uitrijden van de pits kwam de Duitser echter net achter Sergio Perez in de langzamere Force India terecht. Vettel verloor veel tijd, en daarmee zijn tweede plaats aan Max Verstappen. Een aanval op de leidende Hamilton zat er daardoor helemaal niet meer in. Vettel staat nu veertig punten achter in de titelstrijd, met nog zes races resterend op de kalender.

"Het is niet te ontkennen, Ferrari heeft een paar blunders gemaakt", ziet ook Kees van de Grint. De Rotterdammer was jarenlang werkzaam in de Formule 1 voor bandenmerk Bridgestone en nauw verbonden aan Ferrari, en dan vooral aan zevenvoudig wereldkampioen Michael Schumacher.

"Ze staan natuurlijk onder grote druk en een fout is ook menselijk", vindt Van de Grint. "Pakt het wel goed uit ben je de held. In mijn tijd bij Ferrari heb ik ook wel eens een besluit in een fractie van een seconde moeten nemen. Dan kwam de rijder over de radio met een voorstel om iets te proberen. Dan heb je vijftig procent kans dat het goed gaat."

"Toen ik bij Renault zat besloten de engineers samen wanneer er gestopt moest worden", vult Tung aan. "Ze hebben daar allerlei verschillende software voor en kunnen heel nauwkeurig uitrekenen waar je de baan opkomt. Maar er zijn altijd weer dingen die mis kunnen gaan, zoals Verstappen ervaarde toen hij tijd verloor bij het wegrijden na zijn pitstop in Singapore. Dat kan net het verschil maken waardoor je achter iemand terecht komt." 

De 'te Italiaanse' teamleiding

De vraag is of het op zichzelf staande fouten zijn, of dat er iets grondig mis is in de besluitvorming bij Ferrari. Van de Grint ziet wel wat mogelijke fundamentele oorzaken die de strategische missers van het Italiaanse topteam kunnen verklaren. "Misschien ligt het ook wel een beetje aan de kwaliteit van de mensen binnen het team", stelt hij. "Het is natuurlijk niet zo dat teambaas Maurizio Arrivabene besluit welke banden er op gaan, maar de mensen die dat wel doen zijn misschien toch niet de allerbesten."

Ferrari doet al vanaf het begin van de Formule 1 mee aan de koningsklasse. Over de Scuderia werd in het verleden vaak smalend gesteld dat het team beter presteert als het wordt geleid door buitenlanders. Momenteel bestaat de teamleiding vooral uit Italianen. Voor Van de Grint is dat een mogelijke oorzaak van het soms chaotische opereren van de renstal.

"Ik heb niets tegen Italianen, maar de geschiedenis heeft dat wel bewezen", oordeelt de voormalige vertrouweling van Schumacher. "Ferrari is succesvol geweest toen er een niet-Latijnse cultuur aan de top stond. Ik heb nog meegemaakt dat grote namen als Jean Todt (Fransman) en Ross Brawn (Brit) vertrokken en sindsdien was er toch sprake van een heel andere mentaliteit. Het was wel gezellig, maar het was allemaal wat emotioneler."

"Er zat een groot verschil tussen iets bespreken met teambaas Todt en technische baas Brawn, of met de Italiaanse president destijds, Luca di Montezemolo", beschrijft Van de Grint. "Met Di Montezemolo ging het allemaal veel meer om emotie, terwijl de teamleiding daarvoor veel nuchterder was. Ik denk dat dat wel meespeelt momenteel. Met een nuchtere instelling hadden ze er misschien wat anders voor gestaan."

De fouten van Vettel

Maar het is niet alleen het team Ferrari dat regelmatig de mist in gaat. Vettel zelf maakt ook de nodige fouten, waaronder zijn crash in leidende positie in Duitsland. Eén van de races die hij had moeten winnen, maar die Hamilton toch op zijn naam schreef.

"Er is wel wat meer kritiek op hem, dat hij niet zo goed met de druk kon omgaan. Maar ik denk niet dat dit het geval is", stelt Tung. "Hij is meervoudig wereldkampioen. Autosport is een complex spelletje, en je moet wel in een goede flow zitten. Het is duidelijk dat Ferrari momenteel niet in die flow zit en dat blijkt uit kleine details, kleine ergernissen links en rechts, waardoor je niet het maximale uit het pakket weet te halen dat ze hebben."

Volgens Van de Grint speelt de druk wel een rol, en uit Vettel dat onder meer over de boordradio, waarop hij soms klagend te horen is richting het team. "Daar laat hij zich toch een beetje kennen. Dan ben je niet zo koelbloedig en klinkt hij toch wat emotioneel. Je moet je wel kunnen beheersen. Ik denk dat Schumacher in zo'n geval als op Monza zou zeggen: 'Jongens, jammer', om het dan later intern te bespreken. Vettel spreekt daarna wel zijn vertrouwen uit in het team, maar dat zeggen ze ook over voetbaltrainers, en die zijn de week erop dan toch ontslagen", grapt Van de Grint. "Al met al denk ik dat Vettel toch wel een paar keer beïnvloed was door de stress."

De stress is hoe dan ook aanwezig bij Ferrari als team. De renstal geldt als de belangrijkste in de Formule 1, maar zeker sinds het tijdperk Schumacher, die in 2004 zijn laatste van vijf titels pakte voor Ferrari, is het mager gesteld qua kampioenschappen. Alleen Räikkönen pakte in 2007 nog een rijderstitel, sindsdien staat het team droog. Heel Italië smacht om een nieuwe titel, wat zorgt voor de nodige druk op het hoofdkwartier in Maranello.

De klasse van Hamilton

Toch ligt de laatste factor die ervoor zorgt dat Ferrari er dit jaar slecht op staat, buiten de macht van het team zelf: WK-leider Hamilton is dit jaar misschien wel beter dan ooit.

Tung en Van de Grint zijn het er wel over eens dat de Ferrari dit seizoen overwegend sneller is dan de Mercedes, en dat het dus des te knapper is dat Hamilton zo'n grote voorsprong heeft weten op te bouwen in de titelstrijd. 

"Kijk alleen maar eens naar hoe goed Hamilton is ten opzichte van zijn teamgenoot Valtteri Bottas", ziet Tung. "Hamilton is duidelijk oppermachtig. Vettel was dat ook altijd ten opzichte van Räikkönen, maar je ziet toch wel dat dat een beetje gedraaid is. Dat is redelijk frappant."

"Hij wint races die hij eigenlijk niet had mogen winnen en daaraan zie je dat hij een groot kampioen is", zegt Van de Grint over Hamilton. "Er waren echt een paar races waarin Vettel de betere auto had, maar Hamilton ziet dan kans om er toch bij te zitten op het moment dat Vettel een fout maakt."

"Het kan natuurlijk nog veranderen, maar zoals het er nu voor staat is Hamilton natuurlijk de verdiende kampioen. Daar kijk ik met bewondering naar, terwijl ik dat bij Vettel toch een stuk minder heb."

Zondag is de Grand Prix van Rusland op het circuit van Sochi. Het is de eerste van zes races, waarin maximaal nog 150 punten te behalen zijn. Wint Hamilton ook de race aan de Zwarte Zee, dan heeft hij vervolgens aan vijf tweede plaatsen genoeg om zijn vijfde wereldtitel te pakken.